Verem aşısı coronavirüsten koruyor mu?
English Türkçe Kurdî
كوردی عربي فارسى

HABERLER GÖRÜŞ RAPOR SÖYLEŞİ EKONOMİ MULTİMEDİA YAŞAM SPOR KÜLTÜR/SANAT
×

Verem aşısı coronavirüsten koruyor mu?

Basnews - Coronavirüse dair sosyal medyada çok sayıda söylenti yayılmaya devam ediyor.

Coronavirüs hakkında yayılan haberlere konuşanları BBC Trending, Reality Check ve İzleme Servisi tarafından incelendi.  

BBC’nin incelediği iddialar:

Verem aşısı ve coronavirüs ilişkisi

Bazı WhatsApp mesajlarında verem aşısının Covid-19'u önlediği iddia ediliyordu. Bu iddia doğru değil.

Çeşitli sosyal medya paylaşımlarında "Verem aşısı olanlar coronavirüsten endişe etmesin" ifadeleri yer alıyordu. Bir Arapça paylaşım ise verem aşısının coronavirüse yüzde 75 koruma sağladığını öne sürüyordu.

Dünya çapında pek çok çocuğa yapılan bu aşı, coronavirüsten korumuyor.

Dünya Sağlık Örgütü (WHO) de bu yönde bir kanıt olmadığını belirtiyor. Öte yandan bu aşının coronavirüsle mücadelede işe yarayıp yaramadığı konusunda iki ayrı deney yürütülüyor. WHO, bu araştırmalar tamamlanınca bulguları değerlendirecek.

Buna rağmen Google'da dünya çapında verem aşısı aramaları artıyor. Japonya'daki tedarikçiler, aşıya talebin de arttığını söylüyor.

WHO, ihtiyaç duymadığı halde bu aşıyı alanlar nedeniyle verem aşısına muhtaç olanların aşıya erişememesinden endişeleniyor.

İran'ın virüs detektörü bulduğu iddiası

İran Devrim Muhafızları geçen hafta elde taşınabilecek boyutlarda bir cihaz ile beş saniyede 100 metre yarıçapında koronavirüse yakalanmış herkesi ve hatta virüs bulaşmış yüzeyleri tespit edebilen bir cihaz geliştirdiklerini açıkladı.

İran Fizik Topluluğu bunun "inanması mümkün olmayan bir sahte bilim örneği" olduğunu söyledi ve masaldan farksız olduğunu duyurdu.

Cihaz on küsür yıl önce dört Britanyalı dolandırıcı tarafından satılan ve bazı devletlerin savaş bölgelerine bile gönderdiği sahte bomba detektörlerine çok benziyor.

Cihazın kutusu ve anteni neredeyse aynı.

Virüsün laboratuvarlarda yaratıldığı iddiası

Epoch Times tarafından ve Facebook'ta 70 milyondan fazla izlenen bir videoda coronavirüsün bir laboratuvarda yaratıldığı iddia ediliyordu.

Netflix belgesellerine benzer bir açılışla başlayan bir saatlik videoda Wuhan'da bir laboratuvarın bu virüsü geliştirdiği ve yetersiz güvenlik önlemleri nedeniyle virüsün sızdığı öne sürülüyordu.

BBC Bilim Editörü Paul Rincon, "SARS-COV-2 virüsünün Wuhan'daki virüs araştırma enstitüsünde yaratıldığına dair hiçbir kanıt yok" diyor.

Virüsün bilimsel analizi de, insan yapımı olmadığını, aksine hayvanlardan gelmiş olduğunu gösteriyor.

Mart ayında yayınlanan bir bilimsel makalede de coronavirüsün insan yapımı olmasının imkansız olduğu belirtilmişti.

Videoda Hindistan'daki bilim insanlarının coronavirüste, HIV'de bulunan dört genetik bölüm tespit ettiği, bunun da virüsün insan yapımı olduğunun kanıtı olduğu öne sürülüyordu.

Birkaç Hint araştırmacının böyle bir makale yazdığı doğru. Fakat bilimsel incelemeden geçmemiş bu makale, yayıncıları tarafından geri çekildi. Virüsün geninde eşleştiği öne sürülen kısımlar ise pek çok organizmada ortak.

Kent Üniversitesi'nden Virolog Dr. Jeremy Rossman, "Bahsedilen gen dizilimleri o kadar kısa ki, çok sayıda organizmada aynı dizilimi görmek mümkün" diyor.

New York merkezli Epoch Times, Falun Gong adlı bir dini grupla ilişkili Çinli-Amerikalılar tarafından kuruldu.

Geçen yıl Donald Trump yanlısı reklamlara büyük para harcadılar.

Fakat Facebook, reklam politikalarını ihlal ettiğini söyleyerek reklamlarını engelledi.

Bill Gates söylentileri

Bill Gates'in WHO'ya yardımı kesen ABD Başkanı Donald Trump'ı eleştirmesi üzerine Gates hakkında dezenformasyon yayılmaya başlandı.

Çoğu, Gates'in aşıları desteklemesi etrafında şekillenen iddialardı.

Bunlardan bazılarında Bill ve Melinda Gates Vakfı'nın coronavirüs aşısının patentine sahip olduğu, bazılarında da Covid-19'un Bill Gates sponsorluğunda geliştirildiği yer alıyordu.

Bu iddialar gerçeği yansıtmıyor.