كۆكارى و هاوكارى
كوردی عربي فارسى
Kurdî Türkçe English

هه‌واڵ وتــار ڕاپۆرت چاوپێكه‌وتن ئابووری مه‌ڵتیمیدیا لایف ستایل كولتوور و هونه‌ر
x
خەڵات عومەر 23/12/2020

كۆكارى و هاوكارى

-10-

بیركردنه‌وه‌ له‌ هاوكارى و كارى دروست له‌نێوان تاكه‌كاندا، ده‌ره‌نجام كارێكى كۆمه‌ڵایه‌تییه‌، كه‌ جیاوازه‌ له‌وه‌ى زۆربه‌ى مرۆڤه‌كان ته‌مه‌نى خۆیان پێوه‌ به‌سه‌ر بردووه‌ و ناویان ناوە كارى سیاسى، یاخود خه‌باتى سیاسى.

له‌سه‌ر ئاستى جیهان، له‌ نیشتمانه‌ بچكۆله‌كاندا، له‌ كۆمه‌ڵگا لۆكاڵییه‌كاندا، خه‌مى هاوبه‌ش دروست ده‌بن.

ئه‌م خه‌مانه‌ هێندێك جار خه‌مى گه‌وره‌ و جیهانیین، هێندێك جاریش خه‌مى بچووكن و ئه‌م بۆ ئه‌و و ئه‌و بۆ ئه‌م باسى ده‌كات، سه‌باره‌ت خێزانه‌ بچكۆله‌كه‌ى، یان سه‌باره‌ت به‌ گوند و ناوچه‌ و شارۆچكه‌ و شاره‌كه‌ى.

وا بۆم ده‌رده‌كه‌وێت، گرنگترین جۆرى خه‌م ئه‌مانه‌ن، كه‌ یه‌كێتییه‌كى مرۆیى له‌نێوانماندا دروست ده‌كات، هانمان ده‌دات بۆ ئه‌وه‌ى هاوكارى یه‌كتر بین و كۆكارى بكه‌ین.

ئێستا نه‌وه‌ى زانستى ته‌كنۆلۆجیایى، سنوورى په‌یوه‌ندیى لۆكاڵیى تێپه‌ڕاندووە ‌و په‌یوه‌ندیی جیهانگیر كردووه‌، به‌ڵام به‌ هه‌مان قه‌باره‌ خه‌مى جیهانگیرییش لۆكاڵ بووه‌.

خوشكێكت هه‌یه‌، یان برایه‌كت هه‌یه‌، یان هاوڕێیه‌كت هه‌یه‌، له‌په‌نا باڵى خۆته‌وه‌یه‌، هیچى له‌گه‌ڵ باس ناكه‌یت. له‌دووره‌وه‌ بۆ كه‌سێك ده‌گه‌ڕێیت ڕاز و نیازى له‌گه‌ڵ بگۆڕیته‌وه‌!
سه‌قه‌تیى گه‌وره‌ ئه‌مه‌یه‌.

دوورترینت لا نزیكه‌ و نزیكترینت له‌لا دوورترینه‌!

په‌یوه‌ندیى ته‌كنۆلۆجیایى ئه‌م ده‌رده‌ت وه‌ك ده‌رمان پێده‌فرۆشێت، له‌كاتێكدا ده‌رده‌كه‌ى خۆت ده‌رمانه‌كه‌ته‌ و هیچ پێویستى به‌وه‌ نییه‌ كڕین و فرۆشتنت پێوه‌ بكرێت.

خه‌مى بچووك، خه‌مى گه‌وره‌یه‌.

ده‌ردى كۆرۆنا زۆر شتى فێر كردین، به‌ڵام به‌هێندى وه‌رناگرین. به‌درێژایى ده‌یان ساڵ، لیبرالیزمى سیستماتیكراوى سه‌رمایه‌دارى فێرى ده‌كردین، كه‌ خێزان هیچ نییه‌. ته‌نیابوون مه‌زنتره‌. ڤایرۆسێكى بچووك كردینیه‌وه‌ كونى ژوورێ و گوتى: ئه‌وه‌ى ته‌نیایه‌، هه‌ر هیچى نییه‌!

له‌ ئەورووپا و له‌ خۆرئاوا و زۆر شوێنى جیهانیشدا هه‌موان به‌سه‌ر دوو به‌ره‌دا دابه‌ش بوون. خه‌ڵك هه‌بوون نوا و خانوویان هه‌بوو، هه‌شبوون ماڵیان هه‌بوو.
له‌ هه‌رچوارقوڕنه‌ى دنیاشدا، ماڵ بردییه‌وه‌ و خانوو و نوا دۆڕاندى!
ته‌نیابوون شكستى هێنا و پێكه‌وه‌بوون سه‌ر كه‌وت.

ماڵ پڕه‌ له‌ میهره‌بانى و خانوو و نوا پڕە ‌له‌ مافى ژیان، به‌ڵام به‌بێ به‌هاى مرۆیى، كه‌ میهره‌بانییه‌!
(رۆڵى رێكه‌وت و گه‌مژه‌یى، له‌ گۆڕینى ڕه‌وتى مێژوودا) كتێبێكى پڕ گرنگى (ئه‌ریك دوتشمی)ه‌، ده‌یسه‌لمێنێت، كه‌ ڕه‌وتى مێژوو گه‌مژه‌یى و نه‌زانیى دروستى كردووه‌، له‌كاتێكدا به‌پێچه‌وانه‌وه‌ (هیگڵ) چراى دره‌وشاوه‌ى مێژوو و چراى هه‌موو زه‌مانه‌كانى مێژووى مرۆڤایه‌تى، ڕه‌وتى ڕاسته‌قینه‌ى مێژوو به‌ ئه‌قڵه‌وه‌ گرێ ده‌دات. به‌بێ ئه‌وه‌ى هه‌رگیز ئه‌وه‌ى به‌سه‌ردا تێپه‌ڕ بێت، باسى قۆناغه‌ تاریكه‌كان و چه‌وتى و چه‌وێڵییه‌كان نه‌كات و به‌ (مه‌كرى مێژوو) ناودێریان بكات.

كتێبێكى ترى گرنگ ئه‌وه‌ى (ئالان دونۆ)ى مامۆستاى فه‌لسه‌فه‌ى زانكۆى كیوبكى كه‌نه‌دایه‌، به‌ ناونیشانى (سیستمى پووچیه‌تى). كورت و پوخت، كتێبه‌كه‌ وا ده‌زانى باسى خه‌مه‌ لۆكاڵییه‌كانى تۆ ده‌كات له‌ كوردستان، یان له‌ هه‌ر شوێنێكى ترى جیهان و بۆت ده‌سه‌لمێنێت، ئێمه‌ له‌ قۆناغێكى مێژووییدا ده‌ژین، كه‌ خه‌ڵكانى پووچ و نه‌زان ده‌بنه‌ پشتیوانى یه‌كتر و شكۆ به‌ یه‌كترى ده‌ده‌ن، بۆ ئه‌وه‌ى ده‌سه‌ڵات به‌ ده‌ست خۆیانه‌وه‌ بێت و هه‌رچی زانا و خوێنده‌وار و خاوه‌ن خه‌ون و پرۆژه‌ى ماقووڵ و ساغڵه‌مه‌، وه‌ده‌رێى بنێن.

ئه‌وه‌ى ده‌مه‌وێت بیڵێم، كێشه‌كه‌ به‌ره‌ى نه‌زان و پووچ و سووك و چرووك و نه‌خوێنده‌وار و گه‌مژه‌ و گێل و بێفه‌ڕه‌كان نیین، بەڵکوو ئه‌وانه‌ن، كه‌ قسه‌ى زل ده‌كه‌ن، گوایە خوێنده‌وار و بیرمه‌ند و ئاقڵن. ئه‌مانه‌ن نایه‌نه‌ كایه‌، پێكه‌وه‌ هاوكار نابن، بۆیه‌ گه‌وج و گێل جیهان به‌ڕێوه‌ ده‌به‌ن.

گۆڕه‌پانه‌كه‌ چۆڵ و هۆڵه‌ بۆ گه‌وج و گیڵ و بێمروه‌ت!

یه‌كێتیى ئه‌وان و پشتیوانیكردنى ئه‌وان له‌ یه‌كتر هه‌زار جار به‌هێزتره‌، بۆیه‌ نابێت چاوه‌ڕوانى ئه‌وه‌ بكرێت، كه‌ ئه‌وان باڵاده‌ست نه‌بن. له‌ كاتێكدا ئه‌وانه‌ى كه‌ ده‌بێت پێكه‌وه‌ بن و ببنه‌ پشت و په‌ناى یه‌كتر و له ‌به‌ره‌ى دژ به‌واندا بن، به‌سه‌ر هه‌زار جیاوازیدا دابه‌ش بوون، كه‌ له‌ڕاستیدا جیاوازییه‌كى نه‌خۆشانه‌یه‌!

كێشه‌كه‌ له‌وه‌دایه‌، تۆ ده‌توانیت یه‌كێتییه‌كى گه‌وره‌ له‌نێوان نه‌خۆشه‌كاندا ڕێك بخه‌یت و سوپایه‌كى به‌هێزیان لێ دروست بكه‌یت، به‌ڵام ناتوانیت ساغڵه‌مێك بدۆزیته‌وه‌. چ جاى یه‌كێتییه‌كى ساغڵه‌م دروست بكه‌یت، یان كارێكى كۆكارى و هاوكارییه‌كى دروستى بێ نه‌خۆشى ڕێك بخه‌یت!

هه‌ڵگرى جواروجۆرى كولتوورى بیركردنه‌وه‌ى ڕاست و دروست له‌ (ئه‌فلاتوون)ه‌وه‌ هاتوونه‌ته‌ ئارا. پێش ئه‌فلاتوون مامۆستاى وه‌كو (زه‌رده‌شت)یش دروست بوون، كه‌ رێگایان بۆ ژیانى ساغڵه‌م داڕشتووه‌. زۆر مامۆستاى هاوشێوه‌ى ئه‌و هه‌بوون.

رۆشنگه‌ریى ئەورووپاش سه‌روه‌ریى به‌ (مرۆڤ) به‌خشیوه‌، به‌ڵام خۆشى خیانه‌تى لێ كردووه‌، بۆیه‌ ده‌ره‌نجام قه‌ده‌رى ئێمه‌ كه‌وتووەته‌وه‌ ده‌ست نه‌زان و بێفه‌ڕ و پووچ و ئه‌ستێره‌كه‌مان ئێستا به‌ده‌ست هیچ و پووچه‌وه‌یه‌!

هه‌موو حیكمه‌تى گه‌وره‌ له ‌ڕابردوودا هه‌ن، به‌ڵام دنیا به ‌ده‌ست حه‌كیمه‌وه‌ نییه‌.

دیدارێكى گه‌وره‌ له‌ سایه‌ى لیبرالیزمى بازاڕدا له‌نێوان (سلاڤواى ژیژاك) و (گواردن پیته‌رسۆن)دا هاته‌ ئاراوه‌.

ژیژاك گوتى: هیچ خه‌ونێك نه‌ماوه‌، هیچ حیكایه‌ت و چیرۆكێك نه‌ماوه‌. له‌ڕاستیدا هیچ ئایین و ئه‌فسانه‌ و چیرۆكێك نه‌ماوه‌، مرۆڤ هیچى به‌ده‌سته‌وه‌ نییه‌ خۆى پێ ته‌فره‌ بدات، حیكایه‌تخوانى گه‌وره‌ نه‌ماوه‌!
ئه‌وه‌ى هه‌یه‌ و نییه‌ زانسته، مرۆڤ چیرۆك و ئه‌فسانه‌ و درۆى نه‌ماوه‌ بۆ خۆته‌فره‌دان، به‌ڵام په‌نا ده‌باته‌وه‌ به‌ر درۆ!
درۆى گه‌وره‌ و ئایینى گه‌وره‌ى ئه‌م سه‌رده‌مه‌ى ئێستاى مرۆڤایه‌تى (پاره‌)یه‌، كه‌ هه‌موانى په‌رت كردووه‌ و دووچارى (ته‌نیایی) كردووه‌!
ئه‌مه‌ كاره‌ساته‌ و ئه‌وه‌ى كه‌ پێمان وایه‌ كاره‌سات نییه‌، گه‌وره‌تره‌!

(ماویه‌تى)