کورد لە فرەبازنەییدا دەنگەکانی کەم دەکات؟
كوردی عربي فارسى
Kurdî Türkçe English

هه‌واڵ وتــار ڕاپۆرت چاوپێكه‌وتن ئابووری مه‌ڵتیمیدیا لایف ستایل كولتور و هونه‌ر
×

کورد لە فرەبازنەییدا دەنگەکانی کەم دەکات؟

د. بەهار مەحموود: ئەو فرەبازنەییەی لە یاسای هەڵبژاردندا دانراو، کێشەی تەکنیکی و یاسایی هەیە

پەرلەمانتارانی کورد لە بەغدا پێیانوایە ئەگەر یاسای هەڵبژاردنەکان بە شێوەی ئێستا بێت، ئەوا کورد لە پەرلەمانی عێراق ژمارەی کورسییەکانی کەم دەکات، پەرلەمانتارێکیش ئاماژە بەوە دەدات ئەو فرەبازنەییەی دانراوە کێشەی تەکنیکی و یاساییشی هەیە.

هەفتەی رابردوو، سەرۆکی فراکسیۆنی پارتی دیموکراتی کوردستان لە پەرلەمانی عێراق رای گەیاند، ئەوان لە هەڵبژاردنی داهاتووی عێراقدا پشتیوانی لە دابەشکردنی کورسییەکان بە  شێوەیەکی هاوسەنگ و دادپەوەرانە دەکەن و دەخوازن تایبەتمەندی بدرێت بە ناوچە کێشە لەسەرەکانی سنووری ماددەی 140ی دەستوور.

ڤیان سەبری، سەرۆکی فراکسیۆنی پارتی لە پەرلەمانی عێراق لە هەژماری خۆی لە تۆڕی کۆمەڵایەتی (تویتەر) بڵاوی کردەوە، دیاریکردنی پێوەری هاوسەنگ و دادپەوەرانە بۆ یەکلاییکردنەوەی بازنەکانی هەڵبژاردن بە رەچاوکردنی تایبەتمەندی بەشێک لە پارێزگاکان، بەتایبەت ناوچە کێشە لەسەرەکانی سنوری ماددەی 140ی دەستور، یەکێکە لە داخوازییەکانیان بۆ هەڵبژاردنی داهاتووی پەرلەمانی عێراق".

پێشتر پڕۆژە یاسای هەڵبژاردنەکان لە پەرلەمانی عێراق بەبێ ئامادەبوونی فراکسیۆنە کوردستانییەکان پەسەند کرا، نوێنەرانی کورد وەکوو کاردانەوەیەک دژ بە دەنگ دان بە ماددەی 15 ی پڕۆژە یاساکە دانیشتنەکەیان بەجێ هێشت، کە پێیانوابوو ئەو ماددەیە دژ بە بەرژەوەندییەکانی کوردە، بەتایبەتی لە ناوچە کوردستانییەکانی دەرەوەی ئیدارەی هەرێمی کوردستان".

بەپێی مادەی 15 ی پڕۆژە یاسای هەڵبژاردنی ئەنجوومەنی نوێنەرانی عێراق لە کاتی ئەنجامدانی هەڵبژاردندا پشت بە کاندیدی تاک و فرە بازنەیی بچووک دەبەسترێت، بازنەکان لە پارێزگاکانەوە بچووک کراونەتەوە بۆ قەزاکان و کاندیدەکانیش بە فەردی دەچنە کێبڕکێی هەڵبژاردنەوە، واتە لە هەر قەزایەک ئەگەر ڕێژەی دەنگدەر 100 هەزار کەس بوو،  کاندیدەکان بە شێوەی تاک دەچنە کێبڕکێی هەڵبژاردن لە دەرەوەی لیست، نوێنەرانی کورد پێیانوایە ئەوە لە ناوچە دابڕێنراوەکانی کوردستان بە زیانی کورد دەبێت و کوردسییەکانی لە پەرلەمانی عێراق کەم دەکاتەوە".

کە بە گوێرەی زانیارییەکان ململانێکان لە زیاتر لە 80 قەزا و ناحیە لە سنووری پارێزگا جیاوازەکانی عێراق بوونی دەبێت و تا ئێستا یەکلایی نەکراوەتەوە، کە  بازنەکان چۆن و بە چ شێوەیەک لە بازنەی فراوانی پارێزگاکانەوە بۆ قەزاو ناحیەکان بچووک دەکرێنەوە.

لەمبارەوە، د.بەهار مەحموود پەرلەمانتاری گۆڕان و ئەندامی لیژنەی یاسایی لە پەرلەمانی عێراق بۆ (باسنیوز)ی رای گەیاند، بازنەی فراوانی پارێزگاکان ئەگەر بچووک بکرێتەوە بۆ قەزا و ناحیەکان، ئەوە لە ناوچەکانی ماددەی١٤٠ ئەگەری زۆرە دەنگی کورد کەم بێتەوە کە بەوەش کورسییەکانی لە پەرلەمانی عێراق کەم دەکات، واتا هەڵبژاردن لەو دۆخەدا بە قازانجی هەرێمی کوردستان و کورد نابێت، گوتی “یاساکە پەسەند کراوە، بۆ ئەوەی ئەو شێوازە چارەسەر بکرێ، ئەوە دەبێ هەموار بکرێتەوە".

ئەو پەرلەمنتارە کوردە جەحتی لەسەر ئەوەش کردەوە: "یاساکە کێشەی تەکنیکی و یاسایی هەیە و هەموو پەرلەمانتارانی کورد لەو کاتەی یاساکە دەنگی پێدراوە بایکۆتی ئەو دانیشتنەمان کرد کەوا بێت یاساکەمان بەدڵ نەبووە، فرەبازنەیی پارێزگاکان کێشەی نییە و باشە، بەڵام کەمتر لە پارێزگاکان کێشەی تەکنیکی و قانوونی بۆ دروست دەبێت، لە گرفتە تەکنییەکان کۆتای ژنان لە کام قەزایە دیاری دەکرێت، جگە لەوە ئامار نییە کە پشتی پێ ببەسترێت کە بزانرێ ژمارەی قەزاکان چەندە لەگەڵ قەزایەکی دیکە، جگە لەوە کۆمەڵێک کێشەی دیکەش دروست دەکات کە لەکاتی هەڵبژاردندا دەردەکەوێت".

د. بەهار مەحموود جەختی لەسەر ئەوە کردەوە: "یاساکە لە قۆناغی ئێستادا دەنگی بۆ دراوە بۆ ئەوەی بگۆڕدرێت دەبێ بڵاو بکرێتەوە لە رۆژنامەی فەرمی و دواتر هەموار بکرێتەوە و دیار نییە زیانی کورسییەکانی کورد چەند دەبێت، ئەگەر بە شێوەی ئێستا بمێنێتەوە، بەڵام بێگومان کەم دەبێتەوە".

مستەفا کازمی سەرۆکوەزیرانی عێراق لە چەند رۆژی رابردوو ٦ی حوزەیرانی وەکوو رۆژی هەڵبژاردنی پێشوەختە لە عێراق دیاری کردووە.