فرونشست زمین معضل جدیدی که گریبانگیر دریاچه ارومیه شده است
كوردی عربي فارسى
Kurdî Türkçe English

أخبار مقاله‌ گزارش گفتگو اقتصادی چند رسانه‌ای سبك زندگی فرهنگ و هنر
x

فرونشست زمین معضل جدیدی که گریبانگیر دریاچه ارومیه شده است

بعد از کاهش ٧٠ درصدی آب دریاچه ارومیه، گزارشات متعددی مبنی بر وقوع پدیده فرونشست زمین در اطراف دریاچه ارومیه منتشر شد، اما تنها اخیرا سازمان‌های حکومتی ایران نسبت به این معضل زیست محیطی واکنش نشان داده و به وقوع این بحران عظیم، اعتراف کرده‌اند.

در همین رابطه دکتر علی بیت‌اللهی، رئیس بخش زلزله‌شناسی مهندسی و خطرپذیری مرکز تحقیقات وزارت راه و شهرسازی، در صفحه خود در فضای مجازی نوشت: "تصور اینکه فرونشست در کنار سواحل، دریاچه‌ها و بنادر دیده شود دور از انتظار است، اما متأسفانه بر اساس تحقیقات میدانی که اخیرا انجام داده‌ایم متوجه شدیم که در سواحل شرقی دریاچه ارومیه و در منطقه بین دیزج خلیل و بندر شرفخانه، شکاف‌ها و حفره‌های فرونشستی در طول ٢ کیلومتری این مسیر مشاهده شد".

در حالی این خبر از سوی یک مقام حکومتی تائید و اعلام می‌شود که پیشتر یاسر رهبردین، مدیرعامل شرکت آب‌ منطقه‌ای آذربایجان‌غربی، در آخرین اظهارات خود از کاهش یک هزار و ٢٩٧ کیلومتری مساحت دریاچه ارومیه، بزرگترین دریاچه شرق کوردستان، خبر داد. او طی گفتگویی که با رسانه‌های حکومتی داشت گفت: "در حال حاضر دریاچه ارومیه دو هزار و ۲۷ کیلومترمربع وسعت دارد در حالیکه در سال گذشته وسعت آن سه هزار و ۳۲۴ کیلومتر بود".

با اینکه وضعیت دریاچه ارومیه فوق بحرانی می‌باشد و حتی بارش‌های فراوان امسال نیز نتوانسته‌اند جان تازه‌ای به دریاچه‌ ارومیه ببخشند، اما مسئولین حکومتی ایران به هیچ عنوان برای نجات این دریاچە‌ گام موثر و مهمی برنداشته‌اند و کند بودن پروسه اجرای طرح‌های نجات دریاچه حتی فریاد اعتراض برخی از مدیران حکومتی را نیز بدنبال داشته است.

مسعود تجریشی، مدیر دفتر برنامه‌ریزی و تلفیق ستاد احیای دریاچه ارومیه، با اعتراف به سهل انگاری‌های حکومت ایران در نجات این دریاچه گفت: "در حالیکه دولت بر احیای دریاچه ارومیه مصر است، اما پروژه‌های احیای دریاچه بسیار به کندی پیش می‌رود".

البته بنابر اظهارات تخصصی کارشناسان امور آب و محیط زیست کوردستان، علت اصلی وقوع بحران دریاچه ارومیه نه کاهش باران و خشکسالی، بلکه تغییر مسیر رودهایی می‌باشد که به دریاچه ارومیه منتهی می‌شدند. جمهوری اسلامی ایران با احداث سد بر روی این رودها و تغییر مسیر رودها اقدام به انتقال منابع آبی کوردستان به زمین‌های کشاورزی ترک‌ها کرده است که همین موجب از دست رفتن ٧٠ درصد منابع آبی دریاچه ارومیه شده است.

یکی از طرح‌های پیشنهادی از سوی کارشناسان برای احیای دریاچه ارومیه، احداث تونل انتقال آب می‌باشد که تاکنون دولت ایران از تکمیل این پروژه سر باز زده است. بنابر طرح تونل انتقال آب به دریاچه ارومیه سالانه بین ٦٠٠ تا ٦٥٠ میلیون مترمکعب آب به دریاچه ارومیه منتقل می‌شود.

البته باید یادآور شد که فرونشست خاک تنها مختص حومه دریاچه ارومیه نمی‌باشد، بلکه بخش‌های دیگری از استان ارومیه از جمله شهرستان سلماس را در بر گرفته است، واقعه‌ای که موجب شگفتی کارشناسان امور محیط زیستی گردیده که چرا سرزمینی همچون کوردستان که بیش از ٦٠ درصد منابع آبی ایران را در آغوش دارد با چنین بحرانی مواجه است.

بنابر گزارشی از رسانه‌های حکومتی ایران و به نقل از مدیر عامل شرکت آب منطقه‌ای ارومیه، "هرسال ۳۲ میلیون مترمکعب کسری آبخوان و اضافه برداشت از چاه‌های مجاز و غیرمجاز در استان اتفاق می‌افتد" که زمین‌های ارومیه بویژه دشت سلماس را با خطری جدی و بحرانی بزرگ روبرو کرده است.

کارشناسان حوزه آب در شرق کوردستان اعلام کرده‌اند "مجموع کسری آب‌های زیرزمینی طی ٣٠ سال اخیر ٩٣٠ میلیون متر مکعب می‌باشد" که طبق معیارهای بین‌المللی این مساله از بحران عبور کرده و "به فوق بحران رسیده است".