محمود امیری مقدم: اعدام مهمترین ابزار حکومت برای ایجاد وحشت در جامعه و جلوگیری از اعتراضات است
كوردی عربي فارسى
Kurdî Türkçe English

اخبار مقاله گزارش گفتگو اقتصادی چند رسانه‌ای سبك زندگی فرهنگ و هنر
×

محمود امیری مقدم: اعدام مهمترین ابزار حکومت برای ایجاد وحشت در جامعه و جلوگیری از اعتراضات است

گفتگو: شهرام میرزائی

  سازمان "حقوق بشر ایران" در فروردین‌ماه، ١٣مین گزارش سالانه خود در باب "اجرا و آمار اعدام در ایران" را منتشر کرد که موجب واکنش‌های بین‌المللی گسترده‌ای علیه استمرار حکم اعدام در جمهوری اسلامی ایران شد. از سوی دیگر مدتی بعد از انتشار گزارش مذکور، ایران با ٤٣ رای مثبت به عضویت کمیسیون "مقام زن سازمان ملل" درآمد تا سازمان "دیده‌بان حقوق بشر" با انتشار بیانیه‌ای از آن با عنوان "روزی سیاه برای حقوق زنان و حقوق بشر" یاد کند و به ما گوشزد نماید که کشورهای جهان چگونه مساله حقوق بشر را تنها برای بازی‌های سیاسی خود بکار می‌گیرند. در این میان وجود سازمان‌های متعهدی همچون "سازمان حقوق بشر ایران" در طول سال‌ها فعالیت به تریبونی برای فریادهای به حاشیه رفته بدل شدند تا جهانیان از واقعیت‌های موجود در کشوری همچون ایران مطلع شوند و علاوه بر آن، دست به مستند سازی برای ثبت در تاریخ بزنند. در همین رابطه و برای آشنایی با ساز و کار فعالیت سازمان‌های حقوق بشری همچون سازمان حقوق بشر ایران و نیز تاثیرات گزارشات این سازمان‌ها مصاحبه‌ای داشتم با دکتر محمود امیری مقدم، رئیس سازمان حقوق بشر ایران، که متن کامل آن در پی می‌آید.


باس‌نیوز: این سیزدهمین گزارش سالانه "سازمان حقوق بشر ایران" در رابطه با آمار اعدام در ایران می‌باشد، که نشان از تعهد کاری سازمان شما نسبت به اهداف اعلام شده و همچنین تلاش برای تثبیت حقوق بشر در ایران است، اما بی‌شک یکی از پرسش‌های رایج در ذهن هر خواننده‌ای این است که منابع آماری گزارشات شما بر چه مبنایی تعین و تائید می‌شود؟

محمود امیری مقدم: همانطور که می‌دانید صدور و اجرای احکام اعدام در جمهوری اسلامی ایران روندی غیرشفاف است. مقام‌های جمهوری اسلامی عمدتا اجرای احکام اعدام را اعلام  نمی‌کنند. طی پنج سال گذشته، به طور میانگین تنها ۳۴ درصد از اعدام‌ها توسط رسان‌های رسمی ایران اعلام  شده است. بنابراین، ما بین اعدامهای "رسمی" و "غیر رسمی" یا "اعالم نشده" تمایز قائل می‌شویم.
اعدام‌های رسمی آن‌هایی هستند که از طریق وب‌سایت‌های رسمی دادگستری استان‌ها، پلیس ایران، خبرگزاری‌ها و روزنامه‌های محلی یا سراسری و رادیو و تلویزیون ایران اعلام می‌شوند. اعدام‌های غیررسمی یا مخفیانه، شامل مواردی هستند که از طریق منابع رسمی اطلاع  رسانی
نشده‌اند اما از طریق کانال‌های دیگر همچون سازمان حقوق بشر ایران، مورد تایید قرار گرفته‌اند. این کانال‌ها شامل گزارش‌هایی از سازمان‌های حقوق بشری دیگر و یا منابع سازمان حقوق بشر ایران در داخل کشور است. منابع این گزارش‌های غیر رسمی اغلب شامل شاهدان عینی، اعضای خانواده‌ها، وکلا ، منابع موثق داخل زندان‌ها و ارتباط غیررسمی با مقامات قضایی ایران می‌باشد. در این گزارش تنها مواردی که از طریق دو منبع مستقل و موثق مورد تأیید قرار گرفته‌اند، درج شده‌اند. بنابرین، آمار واقعی اعدام‌ها بیش از آماری است که ما در گزارش‌ خود ذکر کرده‌ایم. بدلیل فقدان شفافیت در سیستم قضایی ایران و فشارهای وارده بر خانواده‌های افراد اعدام شده، سازمان حقوق بشر ایران در سال جاری نیز موفق به تایید بیش از ۱۰ گزارش اعدام دریافتی، از طریق دو منبع موثق نشد. بنابراین، این موارد در این گزارش گنجانده نشده‌اند.

 باس‌نیوز: تاریخ چهار دهه اخیر بخوبی نشان داده که اعدام توان خاموش کردن اعتراضات مردمی را ندارد، با این همه چرا جمهوری اسلامی ایران همچنان بر اعدام همچون حربه‌ای برای سرکوب بهره می‌برد؟
محمود امیری مقدم: اعدام مهمترین ابزار حکومت برای ایجاد وحشت در جامعه و جلوگیری از اعتراضات است. اگر اعدام ها تاثیر نداشتند حکومت هم با وجود هزینه سنگین سیاسی برای ادامه اعدام ها اینقدر پافشاری نمی‌کرد. بدون اعدام و سرکوب، حکومت‌هایی که فاقد حمایت مردمی هستند نمی‌توانند به حیات خود ادامه دهند. ولی باید به خاطر داشته باشیم که هیچ حکومتی نیز نمی‌تواند با توسل به سرکوب برای همیشه به بقای  خود ادامه دهد.

باس‌نیوز: بنابر آمارهای منتشر شده ما شاهد کاهش اعدام در ملا‌ء عام هستیم، پوشش خبری و همچنین انتشار گزارشات این چنینی تا چه حد بر رفتار جمهوری اسلامی در این رابطه تاثیر داشته است؟
محمود امیری مقدم: گزارش هایی که سازمان حقوق بشر ایران و دیگر نهاد های حقوق بشری منتشر می‌کنند هزینه سیاسی این اعدام‌ها را بالا می‌برند و جامعه جهانی را وادار به واکنش می‌کنند. در چهار دهه گذشته معدود مواردی که شاهد عقب نشینی حکومت بوده‌ایم  به خاطر فشارهای بین‌المللی بر اساس افشاگری و مستند سازی نهاد‌های حقوق بشری و یا مردم عادی بوده است. به همین دلیل فکر می‌کنم آگاه سازی و افزایش حساسیت جامعه نسبت به اعدام‌ها بر روی جمهوری اسلامی هم تاثیر خواهد داشت.

 

باس‌نیوز: انتشار گزارش سازمان شما مجموعه گسترده‌ای از واکنشات رسانه‌ای و همچنین محافل حقوق بشری را در پی داشته، در سطح کشورهای جهان و بویژه کشورهای کلیدی، اینگونه گزارشات چه تاثیراتی بر سیاست‌ورزی‌ آن‌ها خواهد داشت؟
محمود امیری مقدم: ما امیدواریم که انتشار این گزارش‌ها در وهله اول منجر به توجه بیشتر جامعه جهانی و بخصوص کشورهای اروپایی به بحران حقوق بشری در ایران شود بطوری که در مذکرات  با جمهوری اسلامی نتوانند از مسائل حقوق بشری چشم پوشی کنند. هرچند که در سیاست بین الملل حقوق بشر از الویت بالایی برخوردار نیست ولی ما فکر می‌کنیم که در عصر شبکه‌های اجتماعی، افکار عمومی می‌تواند روی سیاست خارجه هم تاثیر بگذارد.

 

باس‌نیوز: تلاش دولت جدید آمریکا برای وادار کردن ایران جهت رعایت برجام و همچنین اعمال شرایط تازه بر این کشور، تا چه حد می‌تواند بر مساله حقوق بشر در ایران و به حاشیه راندن این مساله در محافل بین‌المللی موثر باشد؟
محمود امیری مقدم: این تهدید متاسفانه وجود دارد که برای دستیابی به توافق جدید، کشورهای غربی توجه کمتری به مسائل حقوق بشری در ایران کنند، همانطور که در مذاکرات قبلی شاهد این مساله بودیم. سال ۲۰۱۵، سالی که توافقنامه برجام امضاء شد، ایران بالاترین آمار سالانه اعدام را در بیش از سه دهه داشت.  ولی نهادهای حقوق بشری و مردم می‌توانند روی این روند تاثیر بگذارند و اجازه ندهند که حقوق بشر به حاشیه رانده شود.