امروز مصادف است با ٨٤مین سالگرد نسل کشی در درسیم
كوردی عربي فارسى
Kurdî Türkçe English

اخبار مقاله گزارش گفتگو اقتصادی چند رسانه‌ای سبك زندگی فرهنگ و هنر
×

امروز مصادف است با ٨٤مین سالگرد نسل کشی در درسیم

امروز سە شنبە ١٤ اردیبهشت، ١٤٠٠ شمسی برابر با ٤-٥- ٢٠٢١، مصادف است با ٨٤مین سالروز، نسل کشی ساکنان درسیم در شمال کوردستان، کە بە فرمان مصطفی کمال (آتا ترک) و  بە بهانە شورش علیە دولت نسل کشی شدند.

بنابە امر رسمی منتشرە، در این نسل کشی کە در سال ١٩٣٧ آغاز شد، ١٦ هزار نفر کشتە شدند، آمار غیر رسمی اما، از کشتە شدن ٧٢ هزار نفر سخن می گویند. جدای از این آمار، هزاران کودک با زور از خانودهای خود جدا شدند و جهت بردگی و در راستای پیشبرد سیاست آسیمیلاسیون و تتریک آنان بە خانوادهای ترک تحویل دادە شدند.

بخش ترکی آژانس (باسنیوز) در این زمینە گزارشی منتشر کردە و بە حملە قصاوت آمیز ترکان بە درسیم در جهت نسل کشی کامل ساکنان آن پرداختە است.

بنا بە گزارش مزبور، در فاصلە سالهای ١٩٣٧- ١٩٣٨، دولت ترکیە با حملە بە درسیم،  در صدد امحای کامل هویت ملی، فرهنگی، و مذهبی مردم آنجا برآمد.

 در سال ١٩٣٥، والی وقت درسیم  نقشەای برای از میان برداشتن ساکنان آن تدارک دیدە بود، اجرای این نقشە اما پس از تائید آن از سوی شورای عالی دولت وقت ترکیە بە سال ١٩٣٧ موکول شد.

بنابە بە اسناد منتشرە در این رابطە، دولت دستور دادە بود تا تمامی روستاهای درسیم را با خاک یکسان کنند و ساکنان این روستاها نیز کاملا از خانە و کاشانە خویش راندە شوند، چراکە علیە دولت سلاح برداشتە و سر بە طغیان گذاشتە بودند، اما بنا بە اسناد مزبور، شورش درسیمیان صرفا یک بهانە بود تا ارتش برای اجرایی کردن سیاست نسل کشی دست بە کار شود.

احسان صبری چاغلیان گیل، وزیر خارجە وقت ترکیە بە مثابە یک شاهد عینی در خاطرات خود در مورد سایست رسمی  نسل کشی در درسیم  نوشتە است: ” ارتش برای نسل کشی کوردهای درسیم بە استفادە از گاز شیمیایی متوسل شد، حتی زنان و کودکان و خردسالان بی دفاعی را کە برای در امان ماندن از حملە ارتش بە غارها پناه بردە بودند، نیز مورد حملە شیمیایی قرار داد کە افزون بر بە بارآمدن فاجعە کشتار این مردمان بی دفاع، حتی حیوانات و جانوران نیز با این اقدام توحش آمیز تلف شدند. من خود بە عینە دیدم کە سرهای  قریب بە ٧٠ کورد را یک روزە از تنشان جدا کردند، واقعا آنچە را کە ارتش بە بار آورد یک نسل کشی توحش صرف بود.“

بەمناسبت ٨٤ مین سالروز نسل کشی درسیم، ساکنان درسیم مطالبات خود در خصوص این نسل کشی را بە مقامات ترک ابلاغ کردند:

١- روز ١٤ اردیبهشت، ٤ ماه مە هر سال بە عنوان روز نسل کشی در درسیم بەرسمیت شناختە شود

٢- دولت باید اجازە دسترسی بە اسناد طبقە بندی شدە در مورد این نسل کشی را فراهم آورد و در برابر نسل کشی مذکور پاسخگو باشد.

٣- این منطقە دوبارە رسما درسیم خواندە شود.

٤-باید رسما از مردم درسیم عذرخواهی شود.

٥- باید سرنوشت کسانیکە طی این نسل کشی تبعید و راندە، آنهایی کە  مفقودالاثرند و کودکانی کە  بەعنوان بردە و در راستای سیاست آسیمیلاسیون بە خانودهای ترک واگذار شدند، معلوم گردد. همچنین باید محل دفن سید رضا درسیمی و یاران وی آسکار شود.

٦- زبان مادری ما کە (کرمانجی- زازاکی) است بە رسمی شناختە شود.

٧- پروژە ساخت دریاچە منزور، الغاء شود.

متاسفانە تاکنون، دولت ترکیە بەهیچ وجە حاضر نیست کە بە  نسل کشی در درسیم اعتراف کند و ادعا می کند، آنچە کە صورت گرفتە ، صرفا در راستای دفاع از دولت ترکیە بودە است. همچنان کە کماکان حاضر نیستند کە نسل کشی ارمنیان را در سال ١٩١٥ بە دست سپا دولت عثمانی  بپذیرند کە در آن یک میلیون و ٥٠٠ هزار ارمنی قتل عام شدند.