Necmeddin Kerim: Dış müdahale problem üretir, sorunu sadece Kerküklüler çözebilir

16/04/2019 - 12:50 Kategori Söyleşi

Ruken Hatun Turhallı 

BasNews - “Kerkük bizim şehrimiz, bizim toprağımız, Kürdistan toprağıdır. Kürtler için önemi komşu devletlerden çok farklıdır. Kürtler çoğunlukta, ancak Kerkük'te Kürtler dışında Arap, Türkmen ve Hristiyanlar da yaşıyor. Kürtler kadar bu halklar, inançlar da kentin sahibidirler. Bölge devletlerinin yaklaşımı menfaat odaklıdır, problem yaratma yaklaşımı içindeler. Kerkük problemli olursa, Irak da problemli olur. Bölge devletlerinin Kerkük'e dahil olmaları, kentte yaşayan hiçbir halkın çıkarına değildir.”

16 Ekim 2017 işgal öncesi Kerkük'ün seçilmiş valisi Necmettin Kerim ile Kerkük, 140'ncı madde, bugün yaşanılan temel zorluklar üzerine konuştuk. Sohbetimiz arasında da aslında farkettik ki, Kürt entelektüel bir tıpçı değil, aynı zamanda dünya ölçeğinde konulara hakim bir entelektüel var karşımızda. Kerkük eski valisi ile sadece Kerkük ve sorunlu bölgeleri konuşmadık. BasNews olarak biz aracı olduk, gerisini siz değerli okuyucularımıza bırakıyoruz.

Bir Kürt siyasetçisi olarak, Kuzey Kürdistan halkımıza kendinizi kısaca nasıl tanıtırsınız?

Kerküklüyüm ve aynı zamanda Kerkük valisiydim. İhanetten sonra Kerkük, Haşdi Şabi ve Irak Ordusu tarafından işgal edildi. O süreçten beri Erbil'deyim.

Bir dönem ölümsüz lider Mele Mustafa Barzani'nin doktorluğunu da yaptınız galiba?

Evet, sayın Barzani'nin doktorluğunu da yaptım. Rahatsızlığı döneminde Muhsin Dizai ve Başkan Mesud Barzani ile birlikte ona  eşlik ederek, ABD’ye gittim. Mele Mustafa Barzani sağlık sorunlarından dolayı orada kaldı ve 1979 yılında ABD'de vefat etti. Mam Celal'e de rahatsızlığı sırasında hem ABD hem de Almanya'da eşlik ettim.

Uzun süre Washington'da kaldınız. Kürt Enstitüsü’nü kurdunuz. ABD'de bir Kürt Enstitüsü kurma fikri nasıl gelişti. Başlangıç aşamasında çalışmalarınızı nasıl yürüttünüz?

Kürt Enstitütüsü’nü 1996'da Washington'da kurduk. Öncesinde, Halepçe soykırımı ve Enfal'den  sonra, 1988'de birkaç arkadaşımla Kürt Kongresini kurmuştuk. Sonra ABD'de Kürdistan Ulusal Kongresi’nin üyelerinin olduğunu gördük. Çalışmalarımızın resmiyet kazanması için bir enstitütü kurma fikri gelişti. Enstitü yoluyla Kürt sorununu ABD kongresinde, medyasında, yönetim kurumlarında, ting-tang kuruluşlarında, tanıtabiliriz diye düşündük. Enstitü sadece Güney Kürdistan veya Kuzey Kürdistan için değil, Kürdistan'ın tüm parçalarını kapsayacak şekilde örgütlendi. Öyle başlattık. Şimdi de çok değerli çalışmalara imza atılıyor. Biz ABD'deyken de, Kuzey Kürdistanlı Kürt parlamenterler, Rojava, Doğu Kürdistan ve Güney Kürdistan temsilcileri enstitüye gelerek çalışmalarını örgütlüyorlardı. Kürt Enstitüsü onlara her türlü desteği ve misafirperliği gösterdi. Kürdistan'ın tüm parçaları için gerekli her türden çalışma yürüttük. Bugün de aynı biçimde devam ettiğini rahatlıkla söyleyebilirim. Selahattin Demirtaş ve milletvekilleri ABD'ye gittiklerinde mutlaka enstitüye gidiyorlar. İlham Ehmed ABD'deyken enstitüdeydi. Karşılıklı yardımlaşma ve destekler çok oldu. Halen enstitü başkanlığı görevini yürütmekteyim.

Kerkük bizim vatanımız, bölgesel güçler problem yaratıyor

Kürdistan'a dönüş yaptınız, Kerkük valisi oldunuz. Nasıl gelişti bu süreç, bu kararları nasıl aldınız?

ABD'deyken de Mesud Barzani ve Mam Celal ile sürekli ve iyi ilişkilerim vardı. Her ikisini de 40 yıldan uzun süredir tanıyordum. Buraya gelmemi çok istiyorlardı. Özellikle de Mam Celal ülkeye dönüp, çalışmamı çok istiyordu. Bir süreden sonra kesin dönüş kararı aldım. 2009'da Kürdistan'a döndüm. 2010'da Irak Parlamentosu Milletvekili oldum. Daha sonra Kürdistan Demokrat Partisi ile Kürdistan Yurtseverler Birliği, yani Mesud Barzani ve Mam Celal ortaklaşa Kerkük valisi olmamı istediler. Teklifi kabul ettim ve Kerkük valisi oldum. 2011'den Ekim 2017 ihanetine kadar Kerkük valisi olarak görevimi yürüttüm.

Kerkük valise olarak, orada yaşayan halklara hizmet etmeye çalıştım. Sadece Kürtler'e değil, ayrım yapmaksızın orada yaşayan Türkmen, Arap ve Hristiyanlar'a da hizmet ettik. Şehrin ihtiyaçlarına uygun, önemli projeler gerçekleştirdik. Özellikle elektirik, su, sağlık ve eğitimde halkın ihtiyaçlarına cevap olacak hizmetler sunduk. Kerkük'te yaşayan halklar hizmetlere karşı memnuniyetlerini 2014 Irak genel seçimlerinde Kerkük'deki 12 milletvekilinden 8 Kürt adayı Irak Parlamentosu'na göndererek gösterdi. Kerkük'teki Kürt seçmen sayısı o sayıda milletvekilini çıkartmaya yetmiyordu. Kerküklü Arap ve Türkmenlerin de Kürt adayları tercih ettiklerini gösteriyor. Ayrım yapmadan, yürüttüğümüz çalışmalar sayesinde böyle bir tercih yaptılar.

Kerkük halkının takdirini nasıl kazanabildiniz?

Halklar arasında ayrım yapmadık. Kürt, Arap, Türkmen, Hristiyan demeden yaşamsal ihtiyaçlarını karşılamaya çalıştık. Nedir bunlar? İyi bir eğitim, iyi bir sağlık hizmeti, elektirik, su, yol vs. Bunları giderdik. Kerkük şehri bizim dönemimizde Irak genelinde hizmette birinciydi.