ئەكەپە چۆن شكستی هێنا؟

 

24/06/2019 - 16:18 بڵاوکراوەتەوە لە ڕاپۆرت

لە هەڵبژاردنی ٢٣ی حوزەیراندا، ئەكەپە دووچاری شكستێكی گەورە بوویەوە، كە لە ٢٠٠٢_ەوە تاوەكو ئێستا بەم شێوەیە دۆرانی بە خۆیەوە نەبینیوە. لە دووبارەكردنەوەی هەڵبژاردنی شارەوانییەكانی ئیستەنبۆڵ، دەنگێكی زۆری هاوپەیمانی (میللەت) كە لە نێوان ئەكەپە و مەهەپە پێكهاتبوو بۆ ئەكرەم ئیمامئۆغلو رۆیشتوە.


لە هەڵبژاردنی شارەوانییەكانی ٣١_٣_٢٠١٩، بیناڵی یڵدرم توانی ٤٨.٦٣٪ی دەنگەكان بە دەست بهێنێت، بەڵام بۆ هەڵبژاردنی ٢٣ی حوزەیران كەم بوەوە بۆ ٤٥.٩٪، ئەمەش دەریدەخات كە دەنگدەری هاوپەیمانی میللەت لە نێوان ئەكەپە و مەهەپە روویان لە ئیمامئۆغلو كردوە.


هەر دوای هەڵبژاردنی ٣١_٣_٢٠١٩، دەوڵەت باخچەلی سەرۆكی مەهەپە گوتی ئێمە توانیومانە ١٩٪ی دەنگەكان بهێنین.


ئەوكات زۆرێك لە سەركردەكانی ئەكەپە نیگەران بوون لەو هاوپەیمانییەی كە ئەكەپە لەگەڵ مەهەپەدا كردبووی و داوای هەڵوەشاندنەوەیان دەكرد. بۆیە دوای ئەوەی دەركەوت لە ٢٣ی حوزەیران مەهەپە بەشێكی زۆری دەنگی بە كاندیدی جەهەپە داوە، بۆیە ئەگەر بەهێزە هاوپەیمانی نێوان ئەو ٢ پارتە لەناو پەرلەمانی توركیا هەڵبوەشێتەوە.


ئۆجەلان سەری ئەكەپەی خوارد و دەمیرتاشیش بە سەركەوتوویی لێی چووە دەرەوە


بە گوێرەی ئەو زانیارییانەی لە لایەن چەند شڕۆڤەكارێكی توركیاوە خراوتە روو، نامەكەی ئۆجەلان كە داوای كردبوو دەنگدەری كورد بێ لایەن بێت، بنكەی جەماوەری ئەكەپە و مەهەپەی توڕە كرد، بۆیە ئەوان روویان لە ئەكرەم ئیمامئۆغلو كرد.


دەنگدەرێكی زۆری ئەكەپە و مەهەپە كە ٤٪ دەبێت، دەنگیان بە ئیمامئۆغلودا، بە تایبەت مەهەپەییەكان گوتیان چۆن دەبێت ئۆجەلان وەكو پروپاگندە بەكاربهێنرێت، لە كاتێكدا ئەو تیرۆرستە، بۆیە نامەكەی ئۆجەلان بە قازانجی ئۆپۆزسیۆن شكایەوە. دەكرێت بڵێین ئەو نامەیەی ئۆجەلان شكستێكی مێژوویی ئەكەپە بوو لەم هەڵبژاردنەدا.


دەركەوت دەنگدەری گەنجی كورد زیاتر كاریگەری سەلاحەدین دەمیرتاشیان لەسەرە و، ئەوان زۆر لەژێر كاریگەری ئۆجەلاندا نین، بۆیە لە ٢٣ی حوزەیران زۆربەی دەنگدەرە كوردەكانی ئیستەنبۆڵ بە پیل داواكەی دەمیرتاشەوە هاتن، كاتێك گوتی دەنگ بە ئەكرەم ئیمامئۆغلو بدەن.


لەو شوێنانەی كوردی زۆرە، رێژەی دەنگەكانی ئەكرەم ئیمامئۆغلو زیادی كردوە، ئەمەش دەریدەخات دەنگدەری كورد بە گوێی دەمیرتاش و هەدەپەی كرد و نەوەی ئێستا زیاتر ئاشنانی دەمیرتاشە نەك ئۆجەلان.


لە لایەكی تریشەوە، زۆرێك لە دەنگدەری كورد زانی ئەو نامەیەی ئۆجەلان یارییەكی ئەردۆغان و باخچەلییە بە كوردی دەكەن، چونكە ناچێتە عەقڵی هیچ كوردێك باخچەلی نەرم بێت بەرامبەر بە كورد و ئۆجەلان، ئاخر باخچەلی لە ٢٠٠٠ حكوومەتی هاوپەیمانی هەڵوەشاندەوە، چونكە داوای لە سێدارەدانی ئۆجەلانی كرد، ئەی چۆنە ئێستا بە كورد دەڵێت بە قسەی ئۆجەلان بكەن؟


ئەوەی گرنگە باس بكرێت، كورد قازانجێكی زۆری لە دووبارە كردنەوەی هەڵبژاردن بینی لە ئیستەنبۆڵ، چونكە دەركەوت كە بەبێ دەنگدەری كورد هیچ پارتێكی سیاسی ناتوانێت زۆرینە بێت، بۆیە سەرۆكی شارەوانی تازەی ئیستەنبۆڵ، ئیدی لەسەرییەتی روو لە كورد بكات و كار بۆ گەڕەكە هەژار نشینەكانی ئیستەنبۆڵ بكات كە زۆربەی كوردن، هەروەها هەلی كار بۆ گەنجانی كورد بدۆزێتەوە.


هەر لەو رێگەیەوە جەهەپە و پارتی باش، ناچار دەكرێن باس لە چارەسەركردنی كێشەی كورد بكەن، چونكە چاكەی هەدەپەیان پێ لە بیر ناكرێت و دەزانن هەدەپە نەبوایە ئێستا سەرۆكی شارەوانی ئیستەنبۆڵ هەر لە لای ئەكەپە دەمایەوە.


ئەكەپەش بە هەمان شێوەیە، لەسەرییەتی ستراتیژییەتی خۆی بەرامبەر بە كورد بگۆڕێت، ئیدی نابێت بڵێت شتێك نییە بە ناوی كوردستان و پرسی چارەسەری لە توركیا، چونكە لە هەڵبژاردنی داهاتوو دیسان كورد دەتوانێت سەری بخوات و بە تەواوی ئەكەپە لەسەر كورسی دەسەڵات بهێنێتە خوارەوە.