له‌ دووگردكانه‌وه‌ بۆ بنی دونیا 45

لەو‭ ‬چەند‭ ‬ساڵانەی‭ ‬بەر‭ ‬لە‭ ‬چوونە‭ ‬قوتابخانەم‭ ‬لە‭ ‬هەولێر‭ ‬واتا‭ ‬تا‭ ‬پایزی‭ ‬ساڵی‭ ‬1942‭ ‬هەندێ‭ ‬شین‭ ‬و‭ ‬شایی‭ ‬ناو‭ ‬خزمانم‭ ‬بەبیر‭ ‬دێ‭. ‬بیرمە‭ ‬زستان‭ ‬بوو‭ ‬کە‭ ‬ماڵ‭ ‬چۆڵ‭ ‬دەبوو‭ ‬و‭ ‬کوڕەکان‭ ‬کەسیان‭ ‬لە‭ ‬ماڵ‭ ‬نەدەبوون‭ ‬و‭ ‬ئەدلەی‭ ‬خوشکم‭ ‬و‭ ‬ناجیەخانی‭ ‬براژنم‭ ‬لەگەڵ‭ ‬کارەکەرەکان‭ ‬هەر‭ ‬یەکە‭ ‬لە‭ ‬لایەکا‭ ‬خەریکی‭ ‬ناوماڵ‭ ‬دەبوون‭ ‬تەنیا‭ ‬من‭ ‬و‭ ‬دایکم‭ ‬لە‭ ‬گوێ‭ ‬ئاگردانەکەی‭ ‬چاوەی‭ ‬ڕۆژهەڵاتی‭ ‬ماڵەکەمان‭ ‬بەدەوری‭ ‬بەردەسێرەی‭ ‬پڕ‭ ‬لە‭ ‬ئاگر‭ ‬و‭ ‬پەنگرەوە‭ ‬دادەنیشتین‭ ‬و‭ ‬من‭ ‬سەرم‭ ‬بە‭ ‬کۆشی‭ ‬دایکم‭ ‬دەکرد‭ ‬و‭ ‬ئەویش‭ ‬بە‭ ‬پەنجە‭ ‬ناسک‭ ‬و‭ ‬نەرمەکانی‭ ‬سەری‭ ‬دەخوراندم‭ ‬و‭ ‬دەستی‭ ‬بە‭ ‬سەردولکەی‭ ‬زۆر‭ ‬غەریب‭ ‬و‭ ‬مێلانکۆلیک‭ ‬دەکرد‭ ‬و‭ ‬فرمێسکی‭ ‬چاوەکانیشی‭ ‬درۆپ‭ ‬درۆپ‭ ‬بەسەر‭ ‬گۆنا‭ ‬جوانەکانیدا‭ ‬ڕێچکەیان‭ ‬دەبەست‭. ‬ئەمن‭ ‬ئەو‭ ‬کورکانەوەی‭ ‬دایکمم‭ ‬زۆر‭ ‬بەلا‭ ‬خۆش‭ ‬بوو‭ ‬و‭ ‬نازانم‭ ‬بۆ‭ ‬بەڵام‭ ‬وەک‭ ‬لایلایە‭ ‬بۆ‭ ‬منداڵی‭ ‬شیرخۆرە‭ ‬ئەوها‭ ‬تەسکین‭ ‬و‭ ‬ئارامییەکی‭ ‬سەیری‭ ‬دەخستە‭ ‬ناو‭ ‬هەست‭ ‬و‭ ‬هەناومەوە‭. ‬لێم‭ ‬دەپرسی‭ ‬سدایە‭ ‬بۆ‭ ‬دەگری؟ز‭ ‬ئەویش‭ ‬بە‭ ‬دوو‭ ‬سێ‭ ‬وشە‭ ‬وەرامی‭ ‬دەدامەوە‭: ‬سرۆڵە‭ ‬بۆ‭ ‬بابتز‭ ‬و‭ ‬دەستی‭ ‬پێ‭ ‬دەکردەوە‭. ‬یەکێک‭ ‬لەو‭ ‬سەردولکانە‭ ‬کە‭ ‬هەڵبەتا‭ ‬خۆم‭ ‬وشەکانیم‭ ‬بەبیر‭ ‬نایە‭ ‬بەڵام‭ ‬ئەدلەی‭ ‬خوشکم‭ ‬لە‭ ‬زاری‭ ‬پلە‭ ‬بەگیسیمان‭ ‬بیستوویەتی‭ ‬و‭ ‬دەڵی‭ ‬ئەمەیان‭ ‬بووە‭:‬

‭* ‬ڕەشمارۆک‭ ‬ڕەشە‭ ‬لە‭ ‬کەندێ‭ ‬دا‭.‬

‭* ‬ئەمن‭ ‬دەچمە‭ ‬مەرقەدی‭ ‬هەرەجەی‭ ‬ئاغەکی‭ ‬گەلەک‭ ‬زەرد‭ ‬و‭ ‬تەنکی‭ ‬تێدا‭. ‬

‭* ‬بابی‭ ‬ئەحمەدی،‭ ‬ئەتو‭ ‬ڕۆیشتی‭ ‬ئەو‭ ‬مندارانەت‭ ‬ئامانەتی‭ ‬کێ‭ ‬دا

بابم‭ ‬لە‭ ‬مەرقەدی‭ ‬بنەماڵەی‭ ‬شێخ‭ ‬مارفی‭ ‬بەرزنجی‭ ‬لە‭ ‬دایکەوە‭ ‬باپیرم‭ ‬لە‭ ‬گوندی‭ ‬هەرەجە‭ (‬هەڵەجە‭) ‬نێژراوە‭.  ‬

ئەو‭ ‬دیمەنەی‭ ‬خۆم‭ ‬و‭ ‬دایکمم‭ ‬ئێستاش‭ ‬دوای‭ ‬ئەم‭ ‬هەموو‭ ‬ساڵە‭ ‬وا‭ ‬زۆر‭ ‬بەچاکی‭ ‬لەبەرچاوە‭. ‬

لەو‭ ‬ساڵانەی‭ ‬منداڵی‭ ‬من‭ ‬چەند‭ ‬شاییەکم‭ ‬لەبیرە‭ ‬وەک‭ ‬ئەوەی‭ ‬کاک‭ ‬ئەحمەدی‭ ‬براگەورەمان‭ ‬کە‭ ‬ساڵی‭ ‬1940ناجیەخانی‭ ‬کە‭ ‬کچەماممان‭ ‬و‭ ‬کچە‭ ‬پووریشمان‭ ‬بوو‭ ‬ئەوی‭ ‬هێنا‭ ‬کە‭ ‬کچی‭ ‬ڕەحمان‭ ‬ئاغای‭ ‬مامم‭ (‬برای‭ ‬بابم‭) ‬و‭ ‬نایلەخانی‭ ‬پوورم‭ (‬خوشکی‭ ‬دایکم‭) ‬بوو‭ ‬و‭ ‬هەر‭ ‬لە‭ ‬گەڕەکی‭ ‬ڕەحمانی‭ ‬گوندی‭ ‬دووگردکان‭ ‬دەژییان‭. ‬شاییەکی‭ ‬تریش‭ ‬هەر‭ ‬لە‭ ‬دووگردکان‭ ‬هی‭ ‬محەمەدی‭ ‬مەولود‭ ‬هەولێری‭ ‬کە‭ ‬یەکێک‭ ‬لە‭ ‬پیاوە‭ ‬نزیکەکان‭ ‬و‭ ‬یاوەری‭ ‬هەمیشەی‭ ‬کاک‭ ‬ئەحمەدی‭ ‬برامان‭ ‬بوو‭ ‬کە‭ ‬پێم‭ ‬وایە‭ ‬ئەوەش‭ ‬دەبێ‭ ‬ساڵی‭ ‬1941‭ ‬بووبێ‭. ‬ئەویش‭ ‬فاتمی‭ ‬کچی‭ ‬مەحموودە‭ ‬گڕکەی‭ ‬هێنا‭ ‬کە‭ ‬ماڵی‭ ‬ئەمانیش‭ ‬لە‭ ‬گەڕەکی‭ ‬ڕەحمانی‭ ‬بوو‭. ‬لە‭ ‬گوندەکانی‭ ‬خزمە‭ ‬دزەییەکانی‭ ‬دیکەشم‭ ‬سێ‭ ‬شاییم‭ ‬بەبیر‭ ‬دێ‭. ‬یەکێکیان‭ ‬هی‭ ‬حوسێنی‭ ‬عەلی‭ ‬ئاغای‭ ‬بنئامۆزام‭ ‬بوو‭ ‬کە‭ ‬لە‭ ‬گوندی‭ ‬قەپران‭ ‬دادەنیشت‭ ‬و‭ ‬کچەمامی‭ ‬خۆی‭ ‬هێنا‭ (‬بەسەخانی‭ ‬مەحموودی‭ ‬خورشیدی‭) ‬کە‭ ‬ئەمیشیان‭ ‬هەر‭ ‬بنئامۆزای‭ ‬من‭ ‬بوو‭ ‬و‭ ‬لە‭ ‬گوندی‭ ‬دەربەند‭ ‬دادەنیشتن‭. ‬هەردوو‭ ‬گوند‭ ‬قەپران‭ ‬و‭ ‬دەربەند‭ ‬لە‭ ‬ناوچەی‭ ‬کەندێناوەن‭. ‬حوسێن‭ ‬ئاغا‭ ‬و‭ ‬بەسەخان‭ ‬لەپاشان‭ ‬بوون‭ ‬بە‭ ‬خەزوور‭ ‬و‭ ‬خەسووی‭ ‬من‭ ‬کە‭ ‬ڕووناس‭ ‬گیانی‭ ‬کچیانم‭ ‬کرد‭ ‬بە‭ ‬هاوسەر‭. ‬شاییەکیش‭ ‬لە‭ ‬گوندی‭ ‬سیاو‭ ‬لە‭ ‬ناوچەی‭ ‬شەمامکم‭ ‬لەبیرە‭ ‬کە‭ ‬هی‭ ‬هاواری‭ ‬برایم‭ ‬ئاغای‭ ‬ئامۆزام‭ ‬بوو‭ ‬و‭ ‬ئەویش‭ (‬تنگر‭ ‬خان‭)‬ی‭ ‬بنئامۆزای‭ ‬خۆی‭ ‬هێنا‭ ‬کە‭ ‬کچی‭ ‬عەلی‭ ‬ئاغای‭ (‬مەشهوور‭ ‬بە‭ ‬عەلۆی‭ ‬قورشیدی‭) ‬ئامۆزامان‭ ‬بوو‭ ‬و‭ ‬لە‭ ‬گوندی‭ ‬قەپران‭ ‬دادەنیشتن‭. ‬ئەمەش‭ ‬دەبێ‭ ‬ساڵی‭ ‬42‭ - ‬1941‭ ‬بووبێ‭. ‬دواترین‭ ‬شایی‭ ‬ئەو‭ ‬ساڵانەی‭ ‬منداڵیم‭ ‬کە‭ ‬لەبیرم‭ ‬ماوە‭ ‬شایی‭ ‬کاک‭ ‬ڕەشیدی‭ ‬پلکم‭ ‬عەیشێ‭ ‬بوو‭ (‬رەشیدی‭ ‬قەرەنی‭ ‬حەمەداغای‭ ‬دزەیی‭). ‬دایکی‭ ‬کاک‭ ‬ڕەشید‭ (‬عەیشێ‭ ‬حاجی‭ ‬بایزی‭) ‬پوورم‭ ‬بوو‭ (‬خوشکی‭ ‬بابم‭) ‬لە‭ ‬گوندی‭ ‬گردەشینە‭ ‬لە‭ ‬ناوچەی‭ ‬موڵکیە‭ ‬دادەنیشتن‭ ‬ئەویش‭ (‬بەسێ‭ ‬خان‭)‬ی‭ ‬کچی‭ ‬خدری‭ ‬پاشای‭ ‬دزەیی‭ ‬هێنا‭ ‬کە‭ ‬لە‭ ‬گوندی‭ (‬شێخانان‭)‬ی‭ ‬نزیک‭ ‬پردێ‭ ‬و‭ ‬لە‭ ‬گوندی‭ (‬سۆربەش‭) ‬یش‭ ‬دادەنیشت‭.   ‬

بەڵام‭ ‬خۆ‭ ‬ژیان‭ ‬بەردەوام‭ ‬هەر‭ ‬شایی‭ ‬و‭ ‬خۆشی‭ ‬نەبووە،‭ ‬ئەمن‭ ‬بانگی‭ (‬تازیە‭)‬ی‭ ‬چەند‭ ‬خزمێکی‭ ‬خۆیشم‭ ‬لەبیرە‭ ‬کە‭ ‬لەو‭ ‬یەک‭ ‬دوو‭ ‬ساڵەی‭ ‬بەرایی‭ ‬چلەکاندا‭ ‬بووە‭. ‬بانگی‭ ‬پلکم‭ (‬بەسێ‭)‬ی‭ ‬ئامۆزام‭ (‬کچی‭ ‬برایم‭ ‬ئاغای‭ ‬مامم‭)‬م‭ ‬چاک‭ ‬لەبیرە‭ ‬کە‭ ‬لە‭ ‬گوندی‭ ‬باقرتەی‭ ‬سەر‭ ‬ئاقاری‭ ‬دووگردکان‭ ‬دەژییا‭. ‬ڕووی‭ ‬جوان‭ ‬و‭ ‬ئاکاری‭ ‬ڕێکی‭ ‬پلکم‭ ‬بەسێم‭ ‬چاک‭ ‬لەبیرە‭ ‬کە‭ ‬لەسەر‭ ‬جێی‭ ‬مەرگی‭ ‬بوو‭ ‬و‭ ‬لەگەڵ‭ ‬دایکم‭ ‬چووبووین‭ ‬بۆ‭ ‬سەردانی‭. ‬هەواڵی‭ ‬مەرگی‭ ‬پوورزایەکیشم‭ ‬بە‭ ‬ئاستەم‭ ‬لەبیرە‭ (‬کاک‭ ‬فەیسەلی‭ ‬کوڕی‭ ‬پوورە‭ ‬نەعیمەخانم‭ ‬و‭ ‬ئەحمەد‭ ‬عوسمانی‭ ‬ناسراو‭ ‬بە‭ ‬ئەحمەدەفەندی‭) ‬کە‭ ‬ساڵی‭ ‬1942‭ ‬لە‭ ‬هەولێر‭ ‬لە‭ ‬هەلومەرجێکی‭ ‬تەماویدا‭ ‬خۆی‭ ‬کوشت‭. ‬ئەمن‭ ‬کاک‭ ‬فەیسەل‭ ‬خۆیم‭ ‬بەبیر‭ ‬نایە‭ ‬هەر‭ ‬ئەوەندەم‭ ‬لەبیرە‭ ‬کە‭ ‬هەواڵی‭ ‬مەرگی‭ ‬لە‭ ‬هەولێرەوە‭ ‬بۆ‭ ‬دایکم‭ ‬هاتە‭ ‬دووگردکان‭ ‬و‭ ‬ئیتر‭ ‬بوو‭ ‬بە‭ ‬گرین‭ ‬و‭ ‬زارین‭.  ‬

کۆچی‭ ‬دوایی‭ ‬ئامۆزایەکی‭ ‬دیکەشم‭ ‬چاک‭ ‬لەبیرە،‭ ‬ئاغای‭ ‬ئەحمەدی‭ ‬بایزی‭ ‬کە‭ ‬دانیشتووی‭ ‬گوندی‭ (‬پیرداود‭)‬ی‭ ‬ئەویش‭ ‬هەر‭ ‬نزیک‭ ‬دووگردکان‭ ‬بوو‭ ‬و‭ ‬هاوینی‭ ‬١٩٤٣‭ ‬کۆچی‭ ‬دوایی‭ ‬کرد‭. ‬مام‭ ‬ئاغا‭ ‬ئەویش‭ ‬نەک‭ ‬هەر‭ ‬ئامۆزام‭ ‬بوو‭ ‬بەڵکو‭ ‬یەکێک‭ ‬لە‭ ‬ئامۆزا‭ ‬خۆشەویستەکانی‭ ‬ماڵی‭ ‬ئێمە‭ ‬بوو‭ ‬و‭ ‬لەبیرمە‭ ‬هەمیشە‭ ‬بە‭ ‬سواری‭ ‬وڵاخ‭ ‬دەهاتە‭ ‬دووگردکان‭. ‬مام‭ ‬ئاغا‭ ‬کە‭ ‬بە‭ ‬تەمەن‭ ‬زۆر‭ ‬لە‭ ‬کاک‭ ‬ئەحمەدی‭ ‬برام‭ ‬گەورەتر‭ ‬بوو‭ ‬بەڵام‭ ‬لەپاش‭ ‬مردنی‭ ‬بابمان‭ ‬ئیتر‭ ‬سەری‭ ‬لە‭ ‬ئێمە‭ ‬نەدەبڕی‭ ‬و‭ ‬کاک‭ ‬ئەحمەدی‭ ‬برامی‭ ‬کە‭ ‬هێشتا‭ ‬منداڵیش‭ ‬بوو‭ ‬بە‭ ‬سواری‭ ‬وڵاخ‭ ‬هەمیشە‭ ‬لەگەڵ‭ ‬خۆی‭ ‬دەگێڕا‭. ‬سەپانانی‭ ‬ئەو‭ ‬ڕۆژگارە‭ ‬ئەو‭ ‬جووتە‭ ‬سوارەیان‭ ‬ئەوەندە‭ ‬زوو‭ ‬زوو‭ ‬بەیەکەوە‭ ‬دەدی‭ ‬کردبوویان‭ ‬بە‭ ‬بەندێکی‭ ‬دروێنە‭ ‬کە‭ ‬ئەم‭ ‬دوو‭ ‬سوارە‭ ‬بەلایانا‭ ‬ڕەت‭ ‬دەبوون‭ ‬بۆیان‭ ‬هەڵدەدان‭:‬

هۆ‭ ‬دیارە‭ ‬دیارە

پیرداودۆک‭ ‬دیارە

چەمێ‭ ‬شێخ‭ ‬سالح‭ ‬

بە‭ ‬ئەسپیندارە

دوو‭ ‬سوار‭ ‬وا‭ ‬هاتن‭ ‬

بە‭ ‬نەرمەغارە

یێکیان‭ ‬ئاغایە‭ ‬

ئەحمەد‭ ‬مندارە

هەر‭ ‬بەم‭ ‬بۆنەی‭ ‬شینەوە‭ ‬وا‭ ‬دیسان‭ ‬بواری‭ ‬زمانەوانی‭ ‬سەرەتاتکێم‭ ‬لەگەڵدا‭ ‬دەکات‭ ‬و‭ ‬بیرم‭ ‬دەخاتەوە‭ ‬وشەیەکم‭ ‬بەکار‭ ‬هێناوە‭ ‬کە‭ ‬لەمێژە‭ ‬فەرامۆش‭ ‬کراوە،‭ ‬وشەی‭ (‬بانگ‭) ‬بە‭ ‬واتای‭ ‬تازیە‭. ‬بەڵێ‭ ‬وایە‭ ‬و‭ ‬چاکم‭ ‬لەبیرە‭ ‬جاران‭ ‬لە‭ ‬لادێ‭ ‬کە‭ ‬یەکێک‭ ‬دەمرد‭ ‬دەیانگوت‭ ‬سدەچینە‭ ‬بانگێز‭. ‬یان‭ ‬دەگوترا‭: ‬سئەوێ‭ ‬ساڵێ‭ ‬کە‭ ‬لە‭ ‬بانگی‭ ‬فڵانە‭ ‬کەس‭ ‬بووین‭ ..‬ز‭. ‬وشەی‭ (‬تازیە‭) ‬کە‭ ‬سووککراوی‭ (‬تعزیه‌‭)‬ی‭ ‬عەرەبییە‭ ‬زیاتر‭ ‬لەلایەن‭ ‬شارستانەکانەوە‭ ‬بەکار‭ ‬دەهات،‭ ‬تەواوی‭ ‬لادێییەکان‭ ‬تەنیا‭ ‬وشە‭ ‬کوردییە‭ ‬ڕەسەنەکە‭ (‬بانگ‭)‬یان‭ ‬دەزانی‭. ‬بەداخەوە‭ ‬لەگەڵ‭ ‬ڕەوتی‭ ‬ڕۆژگار‭ ‬زمانی‭ ‬عەرەبی‭ ‬بە‭ ‬خشکەیی‭ ‬پەلوپۆی‭ ‬خۆی‭ ‬دەهاوێشتە‭ ‬ناو‭ ‬زمانی‭ ‬کوردییەوە‭. ‬من‭ ‬ناڵێم‭ ‬وشەی‭ ‬بێگانە‭ ‬بۆ‭ ‬هەرچ‭ ‬زمانێک‭ ‬بێ‭ ‬دەبێ‭ ‬قەدەخە‭ ‬بکرێ،‭ ‬نا،‭ ‬بە‭ ‬پێچەوانەوە‭ ‬زمان‭ ‬بە‭ ‬خواستنەوەی‭ ‬وشەمەنی‭ ‬بیانی‭ ‬دەوڵەمەندتر‭ ‬دەبێ‭ ‬ئەگینا‭ ‬لە‭ ‬جێی‭ ‬خۆی‭ ‬دەچەقێ‭. ‬بەڵام‭ ‬کە‭ ‬خۆت‭ ‬وشەت‭ ‬هەبێ‭ ‬بۆچی‭ ‬پەراوێزی‭ ‬دەکەیت‭ ‬و‭ ‬پەنا‭ ‬دەبەیتە‭ ‬بەر‭ ‬بێگانە‭. ‬هەر‭ ‬بۆ‭ ‬نموونە‭ ‬جاران‭ ‬گوندییەکی‭ ‬کورد‭ ‬نەیدەزانی‭:‬

حەدیقە‭ ‬چییە‭ ‬ئەو‭ ‬دەیگوت‭ ‬باخچە،‭ ‬نەیدەزانی‭ ‬سەیارە‭ ‬چییە‭ ‬دەیگوت‭ ‬ترومبێل‭ ‬یان‭ ‬ئۆتۆمۆبیل،‭ ‬نەیدەزانی‭ ‬سایەق‭ ‬چییە‭ ‬دەیگوت‭ ‬شوفێر،‭ ‬نەیدەزانی‭ ‬متبەخ‭ ‬چییە‭ ‬دەیگوت‭ ‬ناندین،‭ ‬نەیدەزانی‭ ‬فرع‭ ‬چییە‭ ‬دەیگوت‭ ‬کۆڵان،‭ ‬نەیدەزانی‭ ‬حەرەس‭ ‬چییە‭ ‬دەیگوت‭ ‬پاسەوان‭ ‬نەیدەزانی‭ ‬عەلەف‭ ‬چییە‭ ‬دەیگوت‭ ‬ئالیک،‭ ‬نەیدەزانی‭ ‬دواجن‭ ‬چییە‭ ‬دەیگوت‭ ‬کۆڵیت‭ ‬و‭ ‬زۆر‭ ‬زۆری‭ ‬تریش‭. ‬ڕاستە‭ ‬هەندێک‭ ‬لە‭ ‬وشە‭ ‬کۆنەکان‭ ‬کوردی‭ ‬نین‭ ‬یان‭ ‬ئینگلیزی‭ ‬یان‭ ‬فرانسین‭ ‬و‭ ‬بە‭ ‬ڕیگای‭ ‬عوسمانییەکانەوە‭ ‬کەوتبوونە‭ ‬ناو‭ ‬زمانی‭ ‬کوردییەوە،‭ ‬ئیتر‭ ‬بۆچی‭ ‬بیانگۆڕینەوە‭ ‬بە‭ ‬زمانێکی‭ ‬دیکە‭ ‬ئەگەر‭ ‬خۆت‭ ‬وشەت‭ ‬بۆی‭ ‬نەبوو‭ ‬و‭ ‬ڕاستییەکەی‭ ‬چ‭ ‬پێویستیش‭ ‬ناکات‭ ‬وشە‭ ‬جیهانییەکان‭ ‬کە‭ ‬لە‭ ‬تەواوی‭ ‬دونیادا‭ ‬بەکار‭ ‬دەبردرێن‭ ‬هەڵستین‭ ‬کوردییان‭ ‬بۆ‭ ‬دابنێین‭. ‬تێبینییە‭ ‬زمانەوانییەکەم‭ ‬لێرەدا‭ ‬تەواو‭ ‬بوو‭. ‬

ئەمن‭ ‬بۆیە‭ ‬باسی‭ ‬ئەو‭ ‬شایی‭ ‬و‭ ‬شینانەم‭ ‬هێناوەتە‭ ‬گۆڕێ‭ ‬چونکە‭ ‬ئەو‭ ‬بۆنانە‭ ‬بۆ‭ ‬گەورەکانمان‭ ‬خەماویش‭ ‬بوان‭ ‬بۆ‭ ‬ئێمەی‭ ‬منداڵ‭ ‬هەمیشە‭ ‬هەر‭ ‬شادی‭ ‬و‭ ‬خۆشی‭ ‬بوو‭. ‬جاران‭ ‬لەناو‭ ‬عەشیرەتی‭ ‬ئێمەدا‭ ‬وا‭ ‬باو‭ ‬بوو‭ ‬کە‭ ‬بە‭ ‬بۆنەی‭ ‬مەرگی‭ ‬خزمێکی‭ ‬نزیک‭ ‬ماڵە‭ ‬ئاغا‭ ‬دیارەکان‭ ‬بەلانی‭ ‬کەم‭ ‬بۆ‭ ‬ماوەی‭ ‬دوو‭ ‬هەفتە‭ ‬یان‭ ‬زیاتریش‭ ‬ماڵیان‭ ‬دەگواستەوە‭ ‬بۆ‭ ‬ئەو‭ ‬گوندەی‭ ‬کە‭ ‬شینەکەی‭ ‬لێ‭ ‬بووە‭ ‬وەک‭ ‬نیشانێکی‭ ‬هاوخەمی‭ ‬لەگەڵ‭ ‬کەسوکاری‭ ‬کۆچکردووەکەدا‭. ‬لەو‭ ‬ماوەیەش‭ ‬هەر‭ ‬ڕۆژەی‭ ‬ماڵە‭ ‬ئاغایەک‭ ‬چێشتی‭ ‬دەکرد‭ ‬بۆ‭ ‬هەموو‭ ‬ئەو‭ ‬میوانانەی‭ ‬کە‭ ‬لە‭ ‬دوورەوە‭ ‬دەهاتن‭ ‬و‭ ‬شەو‭ ‬دەمانەوە‭. ‬بە‭ ‬بۆنەی‭ ‬شاییش‭ ‬دیسان‭ ‬ماڵە‭ ‬خزمە‭ ‬نزیکەکان‭ ‬لە‭ ‬دوویان‭ ‬دەگێڕدرایەوە‭ ‬و‭ ‬چەند‭ ‬ڕۆژێک‭ ‬بە‭ ‬ژن‭ ‬و‭ ‬پیاو‭ ‬و‭ ‬منداڵەوە‭ ‬لەوێ‭ ‬دەمانەوە‭. ‬دەستەواژەی‭ (‬لەدووگێڕانەوە‭)‬ش‭ ‬زۆر‭ ‬کۆنە‭ ‬و‭ ‬واتای‭ ‬بانگهێشتن‭ ‬دەدا،‭ ‬کەچی‭ ‬ئیمڕۆ‭ ‬نەمبیستووە‭ ‬بەکار‭ ‬بهێنرێ‭ ‬و‭ ‬وشەی‭ (‬دەعوەت‭)‬ی‭ ‬عەرەبی‭ ‬جێی‭ ‬گرتووەتەوە،‭ ‬یان‭ ‬بەم‭ ‬دواییانە‭ ‬وا‭ ‬وشەی‭ (‬بانگهێشتن‭) ‬بەکار‭ ‬دەبردرێ‭. ‬بۆ‭ ‬ئێمەی‭ ‬منداڵ‭ ‬کە‭ ‬لەگەڵ‭ ‬دایک‭ ‬و‭ ‬باوکمان‭ ‬دەچووینە‭ ‬ئەو‭ ‬گوندانە‭ ‬ئیتر‭ ‬خەنیی‭ ‬خۆشیمان‭ ‬بوو‭ ‬کە‭ ‬لەگەڵ‭ ‬منداڵانی‭ ‬خزمەکانی‭ ‬دیکەمان‭ ‬یەکدیگر‭ ‬ببینەوە‭ ‬و‭ ‬یاری‭ ‬بکەین‭ ‬چونکە‭ ‬هێشتا‭ ‬نەچووبووینە‭ ‬قوتابخانەش‭ ‬بۆیە‭ ‬ئەگەر‭ ‬بۆنەی‭ ‬وا‭ ‬نەبوا‭ ‬درەنگ‭ ‬درەنگ‭ ‬یەکدیمان‭ ‬دەدی‭.‬

ئێمە‭ ‬هەموو‭ ‬براکانم،‭ ‬هەڵبەت‭ ‬هەریەکە‭ ‬بەپێی‭ ‬تەمەنی‭ ‬خۆی،‭ ‬لەناو‭ ‬ئاوایی‭ ‬دووگردکان‭ ‬کۆڵێک‭ ‬برادەری‭ ‬خۆشەویستمان‭ ‬هەبوون‭ ‬کە‭ ‬ڕۆژانە‭ ‬شەوانە‭ ‬گەمانمان‭ ‬پێکەوە‭ ‬دەکرد‭. ‬هەندێک‭ ‬لە‭ ‬برادەرەکانی‭ ‬ئەو‭ ‬ساڵانەی‭ ‬من‭ ‬لە‭ ‬دووگردکان‭ ‬ئەمانە‭ ‬بوون‭ ‬کە‭ ‬بە‭ ‬داخی‭ ‬زۆرمەوە‭ ‬ئەمڕۆ‭ ‬زۆرێکیان‭ ‬نەماون‭ ‬یادیان‭ ‬بەخێر‭: ‬کەریمی‭ ‬کێخوا‭ ‬وەسمانی،‭ ‬حاجی‭ ‬فەقێ‭ ‬عەوڵای،‭ ‬عەبدوڵای‭ ‬حوسێن‭ ‬عەسکەری،‭ ‬حەیدەری‭ ‬پیرداوداغای،‭ ‬برایم‭ ‬و‭ ‬هادی‭ ‬کوڕانی‭ ‬حەسەنی‭ ‬حاجی‭ ‬مستەفای،‭ ‬بەشیری‭ ‬مامۆستا‭ ‬مەلا‭ ‬حوسێنی،‭ ‬قادری‭ ‬سمایلە‭ ‬مووتەی،‭ ‬ئەحمەدی‭ ‬حوسێن‭ ‬هەباسی،‭ ‬محەمەدی‭ ‬ئەحمەدی‭ ‬خەجەبۆتێ،‭ ‬کاکلی‭ ‬شێخ‭ ‬فەرەجی،‭ ‬ڕۆستەمۆکی‭ (‬رۆستەم‭)‬ی‭ ‬مەرەگەی‭ (‬داخەکەم‭ ‬زۆر‭ ‬زوو‭ ‬مرد‭)‬،‭ ‬شیدەی‭ (‬رەشید‭)‬ی‭ ‬مام‭ ‬ئەسعەدی‭ ‬قاوەچی‭ (‬داخەکەم‭ ‬زۆر‭ ‬زوو‭ ‬مرد‭) ‬جەمە‭ (‬جەمیل‭) ‬و‭ ‬عوسمانی‭ ‬ئەحمەدی‭ ‬برای‭ ‬محێدینی،‭ ‬عزەدینی‭ ‬مام‭ ‬محێدینی،‭ ‬عومەی‭ ‬کاکەسمەی،‭ ‬عومەگێلی‭ ‬ئەحمەدی‭ ‬حەمەد‭ ‬مەحموودی،‭ ‬شێمحەمەدی‭ ‬کێخوا‭ ‬ئەحمەدی،‭ ‬کێشکە‭(‬حەمەد‭)‬ی‭ ‬عەوڵای‭ ‬مامیسای،‭ ‬ئەحمەد‭ ‬و‭ ‬قادری‭ ‬حەمەدی‭ ‬ڕەحمانی‭ ‬عەوڵاڕەشی،‭ ‬ئەمین‭ ‬و‭ ‬مستۆی‭ (‬مستەفا‭)‬ی‭ ‬مۆمنێ،‭ ‬برایم‭ ‬و‭ ‬مستەفای‭ ‬پیرداودی‭ ‬مستەفای،‭ ‬محەمەدی‭ ‬ڕەحمانی‭ ‬ئەحمەدە‭ ‬ڕەشی،‭ ‬قەتۆ‭ ‬و‭ ‬شابانی‭ ‬مام‭ ‬برایم‭ ‬هەمزەی،‭ ‬ڕەسوورەی‭ ‬مام‭ ‬یاقووبی،‭ ‬عومەری‭ ‬قادری‭ ‬ئامانێ،‭ ‬خالید‭ ‬و‭ ‬عەلی‭ ‬حەسەن‭ ‬چارکلدانی‭ ‬و‭ ‬هەندێکی‭ ‬تریش‭ ‬کە‭ ‬لەمانە‭ ‬بچووکتر‭ ‬بوون‭ ‬بەڵام‭ ‬جارجار‭ ‬پێکی‭ ‬ئەوانیشمان‭ ‬دەکرد‭ ‬بۆ‭ ‬گەمان‭ ‬بەتایبەتی‭ ‬ئەگەر‭ ‬پێویستیمان‭ ‬پێیان‭ ‬بوایە‭ ‬لەمانەش‭: ‬سەعید‭ ‬و‭ ‬حامیدی‭ ‬مام‭ ‬حاجی‭ ‬کەریمی،‭ ‬شێرکۆ‭ ‬و‭ ‬سمکۆی‭ ‬محەمەدی‭ ‬مەولود‭ ‬هەولێری،‭ ‬عەلی‭ ‬و‭ ‬عومەری‭ ‬حوسێنی‭ ‬کەریم‭ ‬هەباسی‭ ‬و‭ ‬واحێدی‭ ‬مام‭ ‬یاقووبی‭ ‬و‭ ‬عجیلی‭ ‬مام‭ ‬سمایل‭ ‬حاجی‭ ‬و‭ ‬شاترۆکی‭ (‬قادر‭)‬ی‭ ‬ئەحمەدی‭ ‬خەجەبۆتێ‭ ‬و‭ ‬سابیر‭ ‬و‭ ‬متەی‭ (‬سالح‭)‬ی‭ ‬حەسەن‭ ‬مێرەمێ،‭ ‬عوسمانی‭ ‬کێخوا‭ ‬ئەحمەدی،‭ ‬فەرهادی‭ ‬حەمەدی‭ ‬مام‭ ‬تەهای،‭ ‬حامیدی‭ ‬حەسەن‭ ‬چارکلدانی‭. ‬ئەمن‭ ‬لێرەدا‭ ‬ناوەکانم‭ ‬وەک‭ ‬خۆی‭ ‬داناوە‭ ‬کە‭ ‬بە‭ ‬منداڵی‭ ‬هەر‭ ‬ئەوها‭ ‬بانگی‭ ‬یەکتریمان‭ ‬دەکرد‭ ‬و‭ ‬ڕاستییەکەی‭ ‬لەناو‭ ‬ئاواییش‭ ‬هەر‭ ‬ئەوها‭ ‬ناسراو‭ ‬بوون‭. ‬

هەڵبەتا‭ ‬برا‭ ‬لەخۆم‭ ‬گەورەترەکان‭ ‬ئەوانیش‭ ‬برادەری‭ ‬هاوزای‭ ‬خۆیان‭ ‬هەبوو‭ ‬کە‭ ‬هەندێکیان‭ ‬ئەمانە‭ ‬بوون‭: ‬سمایلی‭ ‬مام‭ ‬حاجی‭ ‬کەریمی،‭ ‬داودۆکە‭ ‬جوو‭ (‬داودی‭ ‬کوڕی‭ ‬یاقووبە‭ ‬جوو‭)‬،‭ ‬سابیری‭ ‬مام‭ ‬حەمەد‭ ‬جبەی،‭ ‬حەمە‭ ‬ساتق،‭ ‬نوری‭ ‬کێخوا‭ ‬ئەحمەدی،‭ ‬سالحی‭ ‬شێخ‭ ‬فەرەجی،‭ ‬مەحمودەی‭ ‬مام‭ ‬تەهای،‭ ‬مەولوودەی‭ ‬قرمەی،‭ ‬محەمەد‭ ‬حەواش،‭ ‬عەلۆی‭ ‬سەلمانی،‭ ‬حوسێن‭ ‬و‭ ‬عومەری‭ ‬ئەحمەدی‭ ‬برای‭ ‬محێدینی،‭ ‬حاجی‭ ‬سمایل‭ ‬حاجی‭ ‬و‭ ‬ئی‭ ‬تریش‭ ‬کە‭ ‬بەداخەوە‭ ‬ئێستا‭ ‬نایەتەوە‭ ‬بیرم‭. ‬گەمانەکانیشمان‭ ‬هەر‭ ‬هەمان‭ ‬گەمان‭ ‬بوون‭ ‬کە‭ ‬لە‭ ‬گوندەکانی‭ ‬ئەم‭ ‬دەشتی‭ ‬هەولێرە‭ ‬باو‭ ‬بوون‭ ‬و‭ ‬زۆریان‭ ‬بە‭ ‬سپۆرت‭ ( ‬وەرزش‭) ‬دەژمێردرێن‭ ‬وەک‭: ‬قاشوانێ،‭ ‬چغز،‭ ‬پێشەبڕکێی‭ ‬ڕاکردن،‭ ‬کەلایانێ‭ (‬هەڵماتێن‭) ‬پەلیکانێ،‭ ‬بەردەقانیانێ‭  (‬قۆچەقانی‭) ‬کە‭ ‬یارییەکی‭ ‬خراپ‭ ‬بوو‭ ‬چونکی‭ ‬سەرشکان‭ ‬و‭ ‬لەوانەیە‭ ‬کوێربوونی‭ ‬چاویشی‭ ‬ئەنجام‭ ‬بدابا‭. ‬ئەمەیان‭ ‬زیاتر‭ ‬شەڕە‭ ‬گەڕەک‭ ‬بوو‭ ‬و‭ ‬ئەمن‭ ‬خۆم‭ ‬جارێکیان‭ ‬سەرم‭ ‬شکا‭ ‬و‭ ‬ئێستاش‭ ‬شوێنەکەی‭ ‬بە‭ ‬ئاستەم‭ ‬ماوە‭. ‬تەندوورە‭ ‬سۆرێ‭ ‬و‭ ‬یاریی‭ ‬تریش‭ ‬وەک‭ ‬چاوشارکێ،‭ ‬کەری‭ ‬کەرئاژۆ،‭ ‬شەپ‭ ‬لەقوونانێ،‭ ‬ئاگرتەقانێ‭ (‬قرم‭ ‬قرمانێ‭)‬،‭ ‬قاقایانێ،‭ ‬خانیچۆلانێ،‭ ‬لەو‭ ‬ساڵانەدا‭ ‬بیرم‭ ‬نایە‭ ‬تۆپی‭ ‬پێمان‭ (‬فوتبۆڵ‭) ‬یاری‭ ‬کردبێ‭ ‬ئەمەیان‭ ‬دواتر‭ ‬کەوتە‭ ‬ناو‭ ‬گوندەکەمانەوە‭. ‬زۆرێک‭ ‬لەم‭ ‬گەمانە‭ ‬بە‭ ‬شەو‭ ‬دەکران‭ ‬بەڵام‭ ‬کەرەمستانێ‭ (‬کڵاومستێن‭) ‬هەر‭ ‬بە‭ ‬شەو‭ ‬لە‭ ‬دیوەخان‭ ‬دەکرا‭ ‬هەر‭ ‬کاتێکی‭ ‬ئاغا‭ ‬بڕۆیشتبا‭ ‬بۆ‭ ‬ماڵی‭ ‬خۆی‭ ‬بۆ‭ ‬نووستن‭. ‬بیرمە‭ ‬یارییەک‭ ‬هەبوو‭ ‬بە‭ ‬تێکەڵاوی‭ ‬لەگەڵ‭ ‬کچان‭ ‬دەکرا‭ (‬گوریس‭ ‬کێشانێ‭) ‬کە‭ ‬تایبەت‭ ‬بوو‭ ‬بە‭ ‬وەرزی‭ ‬بەهار‭ ‬و‭ ‬لەسەر‭ ‬فەرشی‭ ‬نەرمی‭ ‬سەوزەگیای‭ ‬بەهاران‭ ‬ئەنجام‭ ‬دەدرا‭ ‬چونکە‭ ‬بەربوونەوەی‭ ‬تێدا‭ ‬بوو‭ ‬نەوەکوو‭ ‬کچەکان‭ ‬ئازاریان‭ ‬پێ‭ ‬بگا‭. ‬ڕاویش‭ ‬بۆ‭ ‬منداڵان‭ ‬لە‭ ‬دەرەوەی‭ ‬گوندا‭ ‬لەناو‭ ‬پەرێزان‭ ‬زۆر‭ ‬باو‭ ‬بوو‭. ‬ڕاوەکەش‭ ‬چ‭ ‬بە‭ ‬داودانانەوە‭ ‬چ‭ ‬بە‭ ‬فاقە‭ ‬ئەنجام‭ ‬دەدرا‭ ‬و‭ ‬نێچیری‭ ‬منداڵانیش‭ ‬قەتێ‭ ‬و‭ ‬هێلکە‭ ‬قەتێ،‭ ‬ڕیشۆڵە،‭ ‬هەوێردە‭ ‬و‭ ‬باڵندەی‭ ‬بچووکی‭ ‬ئەو‭ ‬دەشتە‭ ‬بوو‭. ‬لەناو‭ ‬خودی‭ ‬گوندیشا‭ ‬چۆلەکە‭ ‬گرتن‭ ‬زۆر‭ ‬باو‭ ‬بوو‭ ‬یان‭ ‬بە‭ ‬دارلاستیک‭ ‬یانیش‭ ‬شەوان‭ ‬بە‭ ‬پەیژەیەک‭ ‬سەردەکەوتین‭ ‬و‭ ‬دەستمان‭ ‬لە‭ ‬کونەکانی‭ ‬ژێر‭ ‬سواندەکان‭ (‬گوێسوانەکان‭) ‬ڕادەکرد‭ ‬و‭ ‬چۆلەکەمان‭ ‬دەردێنا‭. ‬بەڵام‭ ‬ئەم‭ ‬ڕاوکردنە‭ ‬مەترسیی‭ ‬تێدابوو‭ ‬چونکی‭ ‬دەمانبیست‭ ‬کە‭ ‬ڕووی‭ ‬داوە‭ ‬لەو‭ ‬کونانە‭ ‬مار‭ ‬یان‭ ‬دووپشک‭ ‬بە‭ ‬منداڵی‭ ‬وەداوە‭.‬

ئەمانە‭ ‬برادەری‭ ‬ناو‭ ‬گوندەکەمان‭ ‬بوون‭. ‬هەڵبەتا‭ ‬برادەری‭ ‬زۆریشمان‭ ‬لەناو‭ ‬خزمە‭ ‬دزەییەکانی‭ ‬دیکەشمان‭ ‬هەبوو‭ ‬بەڵام‭ ‬ئەوان‭ ‬لە‭ ‬گوندی‭ ‬خۆیان‭ ‬دەژیان‭ ‬و‭ ‬تەنیا‭ ‬لە‭ ‬کاتی‭ ‬وەرزی‭ ‬قوتابخانە‭ ‬لە‭ ‬هەولێر‭ ‬یان‭ ‬لە‭ ‬پشووی‭ ‬هاوینان‭ ‬بە‭ ‬سەردانی‭ ‬گوندی‭ ‬یەکتری‭ ‬یانیش‭ ‬لە‭ ‬بانگ‭ ‬و‭ ‬شاییان‭ ‬چاومان‭ ‬بە‭ ‬یەکدی‭ ‬دەکەوت‭.‬

 

راستكردنه‌وه‌یه‌ك‭: ‬له‌‭ ‬به‌شی‭ ‬هه‌فته‌ی‭ ‬ڕابردوودا‭ ‬هه‌ڵه‌یه‌ك‭ ‬به‌سه‌رمدا‭ ‬تێپه‌ڕیوه‌‭ ‬كه‌‭ ‬برایم‭ ‬دزه‌یی‭ ‬ئامۆزام‭ ‬هه‌ستی‭ ‬پێ‭ ‬كرد‭ ‬و‭ ‬ئاگه‌داری‭ ‬كردمه‌وه‌،‭ ‬هه‌ڵه‌كه‌‭: (‬كوتانی‭ ‬قاوه‌‭ ‬ده‌نك‭ ‬سه‌وزه‌كه‌‭). ‬ئه‌مه‌یان‭ ‬هه‌ڵه‌یه‌،‭ ‬ڕاستییه‌كه‌ی‭ ‬ئه‌وه‌یه‌‭ ‬كه‌‭: (‬قاوه‌‭ ‬كاڵه‌‭ ‬ده‌نك‭ ‬سه‌وزه‌كه‌‭ ‬پێشتر‭ ‬ده‌برژێندرێ‭ ‬ئنجا‭ ‬ده‌كوترێته‌وه‌‭). ‬سوپاسی‭ ‬زۆرم‭ ‬بۆ‭ ‬كاك‭ ‬برایم‭ ‬و‭ ‬داوای‭ ‬لێبوردنیش‭ ‬له‌‭ ‬خوێنه‌ره‌‭ ‬خۆشه‌ویسته‌كانم‭. ‬