ڕاستە ئالدار خه‌لیل شێخ نه‌مری ئیعدام نەكردووە

​هۆشیار كوردستانی

 

سه‌باره‌ت به‌ بڵاوكردنه‌وه‌ی نووسینێكی ئالدار خه‌لیل لە ڕۆژنامەی ڕوناهی نێت دا لە ژێر سەردێڕی " ئێمە شێخ نه‌مرمان ئیعدام نەكردووە " نوسینێكی بڵاوكردووەتەوە كە وەك كاری هەمیشەییان پڕە لە بوختان و شتی ناڕاست. بۆیە بە پێویستم زانی كە زۆر بەكورتی چەند ڕاستییه‌ك بۆ ڕای گشتی بخەمە بەرچاو.

سەرەتا بە ئالدار خلیل دەلێم ڕاستە ئێوە شێخ نمرتان نەكوشتووە بەڵام لەبیری هیچ كەسێكی خاوەن ویژدان لە ڕۆژئاوای كوردستان نەچووەتەوە كە ئێوە لە هیچ و خۆڕایی قارەمانانی وەك نەسرەدین بره‌ك لە چل ئاغا و بهزاد دورسن و شوفێرەكەی لە دێرك و شێخ حه‌نان به‌كر و هەردوو كوڕەكانی بەناوی شێخ عبدولره‌حمان و شێخ نوری لە عه‌فرین كە جەنازەكەتان لەناو شاردا بەدوای سەیارەدا ڕاكێشرا و شه‌رڤان سه‌یدۆ لە گوندی ماسەكا سەر بە ناحیەی ڕاجۆ و جوان قتنە لە دربێسییە و مه‌حمود والی لە سەرێ‌ كانیێ‌ و زوهێر ئه‌حمه‌د ئه‌یوب لە قامیشلۆ و پزیشك شێرزاد حاجی ره‌شید لە حەلەب و هیوی عه‌بدو و كوڕەكەی مستەفا عه‌بدۆ لە كوبانێ‌ و زۆری تر كە لەم نوسینەدا جێگەی هەموویان نابێتەوە، تەنیا لەو ماوە كورتەی دەسەڵاتی بەزۆر سەپێنراوتاندا شەهیدتان كردوون.

ئالدار خلیل ڕاست دەكات كە شێخ نه‌مری نەكوشتووە بەڵام لەبیری نەچووەتەوە كە بە نوێژی نیوەڕۆ مانگرتوانی شاری عامودایان لە 27/6/2013 لە ناوەڕاستی شاردا دایە بەر دەستڕێژی گوله‌ و شەش كەسیان لێ‌ شەهید كردن كە بریتیبوون لە ئاراس بنكو، سعد سیدا، نادر خلو، برزان شیخی، علی عه‌بدی وە شێخموس حه‌سه‌ن.

تاكو ئێستا بە سەدان كوردتان لەسەر بۆچوونی جودا و ئایدولوژیای جودا خستونەتە زیندانەكانتانەوە و ئەشكەنجەتان داون و بێ‌ سەر و شوێنتان كردوون كە هیچیان شێخ نه‌مریان نەكوشتبوو.

چەندین سەركردەی سیاسی دیارتان كە هەموو تەمەنیان لە بەرگری لە مافی گەلەكەیان بردووەتە سەر بە چاوبەستویی پەلكێشی سەر سنوور كردن و بە جلوبەرگی خەوەوە لە ڕۆژئاوای كوردستان وەدەرتان نان و ڕێگریتان لە چەندانی تریش كرد كە بگەڕێنەوە وڵاتی باب و باپیرانیان. دەبێت بەبیر ئالدار خەلیلی بێنینەوە كە هیچ یەك لەوانە شێخ نه‌مری ئیعدام نەكردبوو، تەنیا تاوانیان ئەوەبوو كە لەگەڵ سیاسەتە چەواشەكار و چەوتەكانتاندا نەدەگونجان. ئەوەی ئێوە كردووتانە حیزبی بەعسی سوریش هەرگیز شتی وای لەگەڵ كورد نەكردووە.

ئەم زاتە لە هەموو كەس باشتر دەزانێت كە تاوەكو ئێستا هەرێمی كوردستان چەندە یارمەتی داوون و ئەوەی لەدەستیان هاتبێت لە هەموو بوارێكەوە درێخیمان بۆیان نەكردووە. بەڵام هەرگیز ئەوەیان لەبەر چاو نەبووە و زۆر بێ‌ ویژدانانە شتەكانیان سەرواژۆ كردوونەتەوە و بە هەڵبەستنی بوختان وەڵامی چاكەكانیان داونەتەوە.

لە ئالدار خه‌لیل دەپرسم لێدوانی بەردەوامی بەرپرسانتان كە نابەرپرسانە و دوور لە هەموو عورف و ئەخلاقی سیاسی، پڕن لە بوختان و شتی هەڵبەستراو، ئایا لە پێناوی چییە و لە دوژمنایەتیكردنی هەرێمی كوردستان بەولاوە چە لێكدانەوەێكی بۆ دەكرێت.

ئەوەش كە تا ئێستا چەند جارێك لەسەر سنور ڕێگە لە چەند بەرپرسێكیان گیرابێت تەنیا كاردانەوەێك بووە بەرامبەر كارە قێزەوەنەكانیان و بیرهێنانەوەێك بووە بۆ وازهێنان لە هەلوێستە نانیشتمانیی و دكتاتۆرانەیان، كە بەداخەوە ئەمەش تا ئێستا هیچی سودێكی نەبووە. 

دوای ئەو هەموو هەوڵ و پەرۆشییەی هەرێمی كوردستان لە پێناو دروستبوونی یەكڕیزی هەموو لایەنەكان و بوونی گوتارێكی سیاسی هاوبەش بۆ رۆژئاوای كوردستان كە خۆی لە ڕێككەوتننامەكانی هەولێر 1و 2 و دەهۆك و هیتر دەبێنێتەوە، كەچی پەیەدە پابەند نەبوو بەیەك بڕگەش لە هیچ ڕێككەوتنێكدا كە واژۆیان لەسەریان كردبوو. دوای واژۆكردنی هەر ڕێككەوتن نامەێك كە لە سنور پەڕیونەتەوە تەنیا ئەوەیان كردوە كە بەرژەوەندی حزبیی خۆیانی تێدابووە و هیچی تر.

پەیەدە دكتاتۆر ئاسا، بە تۆقاندن و زەبری لولەی تفەنگ و پشتیوانی مخابەراتی حكومەتی سوریی دەستەڵاتی خۆی بەسەر كۆمەڵگادا سەپاندووە و بێڕێزی و سوكایەتی بە هەموو ئەو كەس و لایەنانە دەكەن كە لەگەڵیان نین، كە زۆرینەی كۆمەڵگا پێك دەهێنن.

لە پەیەدە دەپرسم چە بیانوێكی وا گرینگ وایلێكردن كە لە ڕۆژی پیرۆزی ئاڵادا بە بەرچاوی كامیراكانەوە سوكایەتیتان بە ئاڵای كوردستان كرد و بەم زستانە لە هەموو لایه‌كەوە ئاوی ساردتان بەسەر هەڵگرانی ئاڵادا كرد بۆ ئەوەی ئاڵای كوردستان بكەوێتە سەر زەوی، كە بۆ نەكەوتن و شەكانەوەی ئەم ئاڵایە خوێنی سەدان هەزار كورد ڕژاوە. ئەوەی ئێوە كردتان تا ئێستا دوژمنانی كوردیش وا بە ئاشكرا شتی وایان بە ئاڵای نەتەوەكەمان نەكردووە.

لە ئەنجامی ئەو سیاسەتە هەڵەیەتان كوردستان لە گەنج و لاوی كورد چۆل بووە و خەلكی غەیری كورد شوێنی ئەوانی گرتووەتەوە. بەبیانووی دروستبوونی شەڕی براكوژی ڕێگەتان لە سەدان و بگرە هەزاران گەنجی كورد گرتووە كە پارێزگاری لە گەل و نیشتمانیان بكەن، كەچی جگە لە كورد هەموو لایەن و حزبی تر بۆیان هەیە لە ڕۆژئاوای كوردستان هێزی چەكداری خۆیان هەبێت بە ڕژێمیشەوە.

ئەم سیاسەتە چەوتەی ئێوە و بەزۆر خۆسەپاندنەتان و قبول نەكردنی خەلكی تر لە زیان زیاتر بۆ رۆژئاوای كوردستان هیچی تری بەدواوە نابێت، بەتایبەتی لەم هەل و مەرجەی ئێستادا. بۆیە باشترە بەخۆتاندا بچنەوە و بیر لە بەرژەوەندی گشتی بكەنەوە كە ئێوەش بەشێكن تیایدا.