پروین بلدان بە باس‌نیوز: تبلیغات منحل شدن HDP حزب ما را بزرگتر می‌کند نە کوچک‌تر
كوردی عربي فارسى
Kurdî Türkçe English

اخبار مقاله گزارش گفتگو اقتصادی چند رسانه‌ای سبك زندگی فرهنگ و هنر
×

پروین بلدان بە باس‌نیوز: تبلیغات منحل شدن HDP حزب ما را بزرگتر می‌کند نە کوچک‌تر

''احزاب سیاسی کورد باید بە ایجاد یک ائتلاف ملی فکر کنند''

مصاحبە کنندە: روکن هاتون تورهانلی

برگردان از ترکی: کارزان گلی

مقدمە: پس از انتخابات هفتم ژوئن و پیروزی بزرگی کە حزب دمکراتیک خلق‌ها HDP در آن انتخابات بە دست ‌آورد، این حزب توانست توازن قدرت در ترکیە را تغییر دهد، ولی پس از کودتای شکست‌خوردە ١٥ ژولای، حکومت شروع بە دستگیری اعضای HDP کرد و رٶسای مشترک این حزب (صلاح‌الدین دمیرتاش و فیگن یوکسداغ) دستگیر شدند، همچنین ٩ تن از پارلمانتاران HDP و ده‌ها شهردار عضو این حزب بە همان شیوە بە زندان افتادند.

اکنون HDP در مقابل جنگ روانی منحل شدن قرار گرفتە و احزاب هم‌پیمان حاکم در این کشور، یعنی حزب حرکت ملی (MHP) و حزب عدالت و توسعە (CHP) درصدد شیطان‌سازی از HDP هستند. آژانس ''باس‌نیوز''، در این زمینە، مصاحبەای با خانم پروین بلدان، رئیس مشترک حزب دمکراتیک خلق‌ها (HDP)، انجام دادە و جویای نظر او دربارە آیندە این حزب و وضعیت کنونی ترکیە و مسئلە کورد در این کشور شدە است. متن مصاحبە را در زیر می‌خوانید:

باس‌نیوز: شما در ترکیە بە عنوان یک سیاستمدار کورد در چندین جنبش دارای مقام بودەاید، اکنون بەعنوان رئیس مشترک (HDP) وضعیت ترکیە را چگونە تجزیە و تحلیل می‌کنید؟

پروین بلدان: بهتر است وضعیت سیاسی را بە تلاش علیە بحران سیاسی تعبیر کنیم. بحران سیاسی، بحران اقتصادی و بحران اجتماعی داریم و در آن زندگی می‌کنیم. می‌خواهم بگویم وضعیت فعلی ترکیە مثل وضعیت بیماری‌ست کە از دستگاه تنفسی استفادە می‌کند و سیاست احزاب (MHP) و (CHP) ترکیە را بەسوی تجزیە سوق دادە و جامعە ترکیە را دچار حالتی کردە است کە نمی‌تواند نفس بکشد. عدالت از رمق افتادە است، دمکراسی زمین‌گیر شدە و بە جای این کە در جهت حل مشکلات دمکراسی و فرهنگ بە گفتگو روی آورند، بلوک MHP و CHP سیاست جنگ، تبعیض و شقە شدن را در پیش گرفتەاند. اساسی‌ترین دلیل این وضعیت کە جامعە آن را حس کردە است در منگنە گذاشتن پارلمان توسط سیستم تک‌تازی است و این اقدام باعث رویگردانی مردم از MHP و CHP شدە، ولی آنان با فشار آوردن بە دادگاه و زیر پا گذاشتن مشروعیت قانونی، موقعیت خود را حفظ کردەاند.

آنان در حال حاضر مانند کودتاگران این کشور را ادارە می‌کنند، و این امر جامعە را بە بازگشت بە عقب و ایجاد تنش می‌کشاند و بحران‌ها را عمیق‌تر می‌کند. بە همین دلیل جامعە بە این موضوع آگاه شدە کە باید تغییر بزرگی انجام پذیرد. حاکمیت کنونی می‌ترسد همە چیز را از دست بدهد، بە همین دلیل اینگونە در مقابل جامعە قرار گرفتە و آن را بیشتر زیر فشار گذاشتەاند. دیگر نمی‌توانند داستان‌هایی سر هم کنند تا باور مردم را بە سوی خودشان جذب کنند، آنان برای شهرداری‌ها قیوم منصوب می‌کنند، عضویت پارلمان را از پارلمانتاران اوپوزیسیون سلب می‌کنند و آزادی رسانەها را از بین بردەاند و مجالی برای دمکراسی باقی نگذاشتەاند، همچنین مسئلە کورد را کنار گذاشتەاند و بە آن باور ندارند، سیاست خارجی خود را بر جنگ تدارک دیدەاند، بە همین دلیل یک امپراطوری وحشت‌زدە ساختەاند، ولی دیگر راهی کە آنان در پیش گرفتەاند بە پایان نزدیک شدە، زیرا سیاست هدفی‌ست برای حل مشکلات، و اگر از عهدە این امر برنیاید بحران‌آفرین می‌شود و حکومتگران را بە نابودی محکوم می‌کند. MHP و CHP نیز بە دلیل بحران‌هایی کە بە وجود آوردەاند از حاکمیت و مراکز قدرت دور خواهند شد.

با‌س‌نیوز: پارلمان ترکیە بە سلب مصونیت قانونی از سە عضو پارلمان رأی داد؛ دو پارلمانتار از HDP و یک پارلمانتار از حزب جمهوری خلق (CHP)، آیا این اقدام شما را بە اتخاذ راهبردی جدید برای HDP تشجیع می‌کند؟

پروین بلدان: این راهبرد از قبل هم وجود داشتە است، سیاست AKP بر برنامەی ویرانگری بنیاد نهادە شدە و تاکنون هم بر همین منوال است، لذا برای مقابلە با این سیاست فشار و در منگنە گذاشتن، HDP همیشە سیاست راهبردی خود را بر مبارزە دمکراتیک قرار دادە است، و یکی از دلایلی کە باعث شدە حزب حاکم بە این شیوە در تقابل با HDP قرار گیرد حمایت حزب ما از ائتلاف‌های دمکراتیک در انتخابات بودە و همین امر هم باعث شکست حزب حاکم شد. HDP از انتخابات هفتم ژوئن تا ٢٣ مارس بارها سیاست راهبردی خود را تغییر دادە و همین امر تمام احتسابات AKP را بر هم زدە و از بین بردە است، بە همین دلیل برای این کە HDP را وادار بە عقب‌نشینی کند، حزب حاکم همە کارت‌های فشار خود را علیە ما بەکار گرفتە است. این کە اعضای ما را در پارلمان دستگیر می‌کنند، و بە جای شهردارهای ما قیوم منصوب می‌کنند نشانە ضعف حاکمیت در برابر ما است. آنان رأی مردم را نادیدە می‌گیرند و بە جای شهردارهای منتخب مردم، خود رٶسای شهرداری‌ها را منصوب می‌کنند.

فشارها و تحریم‌هایی کە علیە HDP بەکار می‌گیرند، حزب ما را ضعیف و کوچک نکردە است، برعکس HDP قوی‌تر و بزرگ‌تر شدە است، زیرا HDP حزبی‌ست کە ریشە آن قوی است و نمایندە مبارزە دمکراتیک در ترکیە است. HDP چتری است برای تمامی کسانی کە تحت ستم قرار می‌گیرند؛ چتر کورد، چتر ترک، چتر علوی و همە دیگر اقشار ترکیە است. تا کنون هیچ فشاری HDP و کورد را از مبارزە دمکراتیک گریزان نکردە است و از این پس نیز چنین نخواهد کرد.

باس‌نیوز: حزب HDP یکی از حزب‌های رسمی ترکیە و یک جریان جدی در این کشور است، هم جریان‌های اوپوزیسیون، هم حاکمیت و رسانەهای ترکیە دربارە HDP بحث و اظهار نظر می‌کنند، در حالی کە عضوی از HDP را بە این گفتگوها دعوت نمی‌کنند تا دربارە حزب مطبوعش صحبت کند، آیا HDP تنها حزب ترکیە است کە می‌تواند معادلە قدرت را تغییر دهد؟

پروین بلدان: ائتلافی کە HDP تشکیل داد محدود است، بە نحوی کە HDP یک جریان سیاسی، دمکراسی و سازمانی است، و این بدین مفهوم نیست کە HDP فقط در انتخابات این سازوکار را بەکار می‌گیرد، زیرا اصول هدف ما دمکراسی، آزادی و ایجاد عدالت و صلح است و HDP می‌خواهد این مفاهیم را از نو بازسازی کند. HDP توطئە حاکمیت را در انتخابات از بین برد، در حالی کە آلترناتیو HDP دمکراسی بود، جریانی بود کە دمکراسی را برای حل مشکلات انتخاب کرد، ما بە عنوان یک راه سوم، دمکراسی قدرتمند را مورد بحث قرار می‌دهیم و برای ایجاد آن تلاش می‌کنیم، یکی از دلایلی هم کە باعث شدە تا بە ایجاد فشار و حملە علیە HDP فکر کنند همین امر است کە تلاش می‌کنیم دمکراسی قدرتمند ایجاد کنیم و هدف نهایی ما هم همین است کە دمکراسی را بە وجود آوریم و آن را گسترش دهیم تا بتوانیم همە ما با هم این کشور را مدیریت کنیم. وقتی کە مردم بە HDP رأی می‌دهند بە همین دلیل است کە امیدوارند HDP برای آنان دمکراسی ایجاد کند، لذا بە همراه مردم برای ایجاد دمکراسی مبارزە می‌کنیم، با اطمینان می‌گویم کە بە انتهای این راه خواهیم رسید و با هم هدف خود را در این مسیر باز قرار خواهیم داد.

باس‌نیوز: چرا احزاب سیاسی شمال کوردستان با هم یک ائتلاف راهبردی تشکیل نمی‌دهند؟ در اینجا می‌خواهم بپرسم ضعف جنبش کورد در چیست و چگونە ممکن است کە بر آن چیرە شوند؟

پروین بلدان: بە عنوان HDP در غرب ترکیە یک ائتلاف گستردە تشکیل دادیم و در مناطق کوردستانی نیز یک ائتلاف هدفمند و مهم با احزاب کورد اعلام نمودیم، این ائتلاف فقط بە انتخابات محدود نمی‌شود و هدف آن فقط انتخابات نیست، بلکە این ائتلاف برای احقاق حقوق کورد، هویت و زبان آن و همچنین برای ایجاد صلح و جامعە دمکراتیک است. این ائتلاف برای مدت زمانی طولانی تشکیل شدە تا بتوانیم اصول دمکراسی را برای آیندە پایەریزی کنیم. شهروندان کورد نیز از ما و دیگر احزاب کورد همین انتظار را دارند، از این منظر ایجاد یک ائتلاف ملی در میان احزاب سیاسی کورد در جغرافیایی کە کوردها در آن زندگی می‌کنند برای بە دست آوردن آزادی و ایجاد دمکراسی در آیندە و از لحاظ تاریخی مهم است. جغرافیای خاورمیانە و تحولات موجود در این جغرافیا ایجاب می‌کند کە کورد با هم ائتلاف داشتە باشند و اجازە ندهند حقوق‌شان نادیدە گرفتە شود. ما از لحاظ تاریخی این درد را چشیدەایم و می‌دانیم کە چگونە با کورد رفتار کردەاند، لذا بسیار بااهیمت است کە امید ایجاد کنیم و برای گذار از سختی‌ها یک ائتلاف ملی اعلام نماییم. خواست ما این است کە جنگ داخلی را فراموش کنیم و بنیاد نهادن آیندەای روشن را در انتظار خود داشتە باشیم و راه رسیدن بە این مهم نیز دفاع از هویت و امید بە کسب اهداف‌مان می‌باشد، همە ما باید این نکتە را بە خاطر داشتە باشیم کە دیگر کورد ١٠٠ سال دیگر بەعنوان یک ملت بدون جایگاه و سنگ خاص خود زندگی نخواهد کرد.

باس‌نیوز: در این مرحلە HDP پس از اعلام خط راهبردی خود، می‌خواهد سە راهپیمایی انجام دهد، اولین راهپیمایی در آنکارا با عنوان ''عدالت و آزادی'' خواهد بود، و ١٥ ژوئن هم گروهی از ''ادرنە'' و گروهی نیز از ''هکاری'' بە سوی آنکارا راهپیمایی خواهند کرد و سرانجام هر سە گروه بە هم می‌پیوندند، هدف شما از این اقدام چیست؟ آیا خود را برای ایجاد مانع از سوی حاکمیت آمادە کردەاید؟

پروین بلدان: ما از یکم ماه ژوئن راهپیمایی دمکراسی را آغاز کردەایم، اصول راهپیمایی ما تلاش برای ایجاد دمکراسی، حقوق، قانون، عدالت، آزادی و صلح است. ما بە همراه همە مردم این مسئولیت را برعهدە داریم. راهپیمایی دمکراسی HDP برای دفاع از حقوق اوپوزیسیون و جامعەای است کە از سوی حاکمیت تحت فشار و در منگنە قرار گرفتە است، در این جامعە کودتا شدە و مورد هجوم قرار گرفتە است. انتقاد ما از این وضعیت است و برای از میان برداشتن آن راهپیمایی می‌کنیم، لذا ما در تبلیغات خود برای این راهپیمایی از همە اوپوزیسیون و طرفداران دمکراسی خواستەایم کە دور هم جمع شویم و همبستگی ایجاد کنیم تا با هم بتوانیم در جهت ایجاد اهداف خود مبارزە کنیم. در سە ماهە نخست برنامە خود از شهرداری‌هایی کە در این اواخر برای آنها قیوم منصوب شدە (سرت، اغدر، قارص و باتمان) دیدار نمودیم و در آنجا با کسبە و کسانی کە مورد ستم قرار گرفتەاند گفتگو کردیم، در گام دوم خود برای مقابلە با کودتا راهپیمایی دمکراسی را برگزیدیم کە از تاریخ ١٥ ژوئن تا ٢٠ همین ماه ادامە خواهد داشت و گروه‌هایی از ادرنە و هکاری می‌آیند تا در آنکارا بە هم بپیوندند. ما با کسانی دیدار و گفتگو خواهیم کرد کە ارادە آنان زیر پا گذاشتە شدە، آنانی کە خواهان عدالت، صلح و کار هستند، و می‌خواهند از زیردستی رهایی یابند و ما در این راهپیمایی با این افراد بە هم خواهیم پیوست.

باس‌نیوز: اقلیم کوردستان نقش مثبتی در حل مشکل کورد در ترکیە بازی کرد، همچنین تلاش نمود کە در ترکیە صلح برپا شود، آیا ممکن است یک بار دیگر برای ایجاد صلح و حل مشکل کورد در ترکیە، اقلیم کوردستان نقشی داشتە باشد؟ آیا شما بە عنوان HDP چنین انتظاری از اقلیم کوردستان دارید؟

پروین بلدان: می‌خواهم بدون تعارف و رک بگویم تا زمانی کە این حاکمیت بد در ترکیە تغییر پیدا نکند، بە میان آوردن حل مشکل کورد ممکن نخواهد بود. در ترکیە و حتی در سوریە نیز حل مشکل کورد بە تغییر این حاکمیت دیکتاتوری کنونی ترکیە بستگی دارد، با تغییر این حاکمیت کورد می‌تواند بە حقوق خود دست پیدا کند. بە دلیل قدرت و ارادە HDP برای دست‌یابی بە دمکراسی، این حزب نقش اصلی را بازی خواهد کرد و هر جهتی هم، اعم از حزب یا هر شخصیتی کە بخواهد در جهت حل مشکل کورد در ترکیە اقدامی انجام دهد باید این اصل را در نظر داشتە باشد کە آقای عبداللە اوجالان باید یک طرف این قضیە باشد کە متأسفانە حاکمیت او را زندانی و گوشەگیر کردە است، لذا اگر علیە حاکمیت کنونی ترکیە مبارزە نشود، راه حل مشکلات نیز هموار نخواهد نشد. کورد باید پیش از هر چیزی بە ایجاد یک ائتلاف ملی فکر کند و این ائتلاف را مبنا قرار دهد تا بە این وسیلە بتوانیم در هر مکانی با مورد حملە قرار گرفتن کورد مقابلە کنیم.